Pestisitle kaplı mısır tohumlarının çevre üzerindeki eşik değerinin belirlenmesi üzerine bir araştırma

Tahıllar besin maddesi olarak önemli bir yere sahiptir. Sıcak iklim tahıl bitkisi olan mısır, dünyada buğday ve çeltikten sonra en fazla ekiliş alanına sahiptir. Ülkemizde ekiliş alanı bakımından buğday ve arpadan sonra gelmektedir. Bu çalışmada mısır tohumu üzerinde kaplı pestisitlerin çevreye verdiği etki incelenmiştir. Çalışmada, 2023 yılı Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından ruhsatlandırılan ve mısır tohumlarının kaplanmasında kullanılan pestisitlere ait 10 adet etkili maddenin (azoxystrobin, chlorantraniliprole, cyantraniliprole, flubendiamide, fludioxonil, ipconazole, metalaxyl, metalaxyl - m, prothioconazole ve thiabendazole) çevresel eşik değerleri incelenmiştir. Bu etkili maddelerin bazı çevresel (kuşlar, arılar, yer solucanları, topraktaki kalıcılık ve yer altı sularına sızma) eşik değerlerinin belirlenmesinde risk indekslerinden yararlanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda; çalışmada kullanılan 10 etkili maddeden; kuşlar için 2 etkili maddenin (chlorantraniliprole ve cyantraniliprole) R1 kategorisinde risk değeri, 1 etkili maddenin (flubendiamide) R2 kategorisinde, arılar için 1 etkili maddenin (cyantraniliprole) R2 kategorisinde, toprakta kalıcılık için 4 etkili maddenin (azoxystrobin, chlorantraniliprole, flubendiamide ve thiabendazole) R4 kategorisinde, 1 etkili maddenin (ipconazole) R3 kategorisinde risk değeri taşıdığı saptanmıştır. Yer solucanları ve yer altı sularına sızmaya ait çevresel risk değerleri R0 kategorisinde belirlenmiştir. Eşik değerleri incelendiğinde; kuşlar için 3 etkili maddenin (chlorantraniliprole, cyantraniliprole ve) 0.179 – 0.400 değerleri arasında, arılar için 1 etkili maddenin (cyantraniliprole) iki farklı dozunda 0.466 – 0.475 değerleri, toprakta kalıcılık için 5 etkili maddenin (azoxystrobin, chlorantraniliprole, flubendiamide, ipconazole ve thiabendazole) 0.517 ve 1.000 değerinde olduğu saptanmıştır. Çalışmada, flubendiamide etkili maddesinin çevresel göstergelerde en yüksek eşik değerine (1.400) sahip olduğu ve çevresel göstergelerdeki en yüksek eşik değerinin toprakta kalıcılık (4.517) göstergesinde olduğu hesaplanmıştır. Bu çalışmada eşik değerleri bağıntılar kullanılarak elde edilmiştir. Uygulamaların tarla denemeleriyle desteklenmesi önerilmektedir.