Peynir altı suyu tozu ve propolis içeren mamalar ile beslenen oğlaklarda bazı büyüme ve gelişme özelliklerinin belirlenmesi

Bu çalışmada, oğlak büyütmede inek sütüne peynir altı suyu tozu katılarak ana sütüne alternatif, daha ekonomik ve tercih edilebilecek bir süt ikame yemi elde edilmesi ve bu yeme propolis takviyesinin etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Aynı dönemde doğan 40 baş oğlak, kolostrum aldıktan ortalama 7 gün sonra 4 gruba ayrılmıştır. Kontrol grubunda 10 oğlak anaları ile birlikte tutulup analarını serbest emerken, diğer üç grupta, 10'ar baş oğlak analarından ayrılarak bireysel bölmelere alınmıştır. Her üç deneme grubundaki oğlaklar sadece süt ikame yemi ile beslenmiştir (% 75 inek sütü +% 10 PAST +% 15 su). 1. gruptaki oğlaklar sadece mama ile beslenmiştir. İkinci ve üçüncü deneme grubundaki oğlaklara, yemlere ek olarak günde bir kez sırasıyla 0.4 cc ve 0.2 cc propolis verilmiştir. Tüm gruplardan 5 hafta süresince haftada bir kez bazı büyüme ve gelişime parametreleri (canlı ağırlık, VKP, vücut uzunluğu, cidago yüksekliği, göğüs çevresi,) ile rektal sıcaklık ölçümleri alınmış ve sabah-akşam ishal puanlaması yapılmıştır. Denemenin başlangıcında, ortasında ve sonunda kan örnekleri alınarak, bazı biyokimyasal ve hematolojik analizler yapılmıştır. Elde edilen tüm sonuçlara göre VKP, vücut sıcaklıkları, glikoz ve üre değerlendirilmeleri bakımından gruplar arası farklılıklar önemli çıkmış, diğer özelliklerde grup içi farklar istatistiki olarak önemli bulunmuştur (P<0.05). Mamayla beslenen gruplardaki oğlakların büyüme gelişme parametreleriyle, kontrol grubundaki oğlakların ortalamaları arasındaki farkın önemsiz çıkması, oğlakların ekonomik büyütülmesi, keçi sütünün ekonomiye kazandırılması açısından önemli bir sonuçtur. İshal puanlamalarına göre, propolisin ishaller üzerine etkili olduğu, ishal önleyici olarak oğlak büyütmede kullanılabileceği görülmüştür. Ekonomik analiz sonucunda, kontrol grubundaki bir hayvanın günlük beslenme maliyetinin 7.30 TL ve mama verilen gruplarda 1.81 TL olduğu, mamayla büyütülen oğlakların analarının erken dönemde sağılmasının da işletmeye artı gelir sağlayacağı tespit edilmiştir. Oğlak büyütme döneminde, konuyla ilgili çok az çalışma olması nedeniyle, yapılan bu çalışma, özellikle oğlak ölüm oranlarının yoğun göründüğü doğumdan sütten kesime kadarki dönem için, anasız büyütmede PAST içeren mama ile besleme ve propolis kullanımının etkilerine yönelik yapılacak diğer yeni çalışmalara önemli katkı sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler: Saanen Keçisi, Oğlak Büyütme, Peynir Altı Suyu Tozu, Propolis, Canlı Ağırlık, Vücut Ölçümleri, Kan Değerleri