PISA 2022 değerlendirmesinde başarılı ülkelerin eğitimde teknoloji ve yapay zekâ entegrasyonu: Singapur, Japonya, Güney Kore, Estonya ve Kanada

Bu çalışma, PISA 2022 sonuçlarında başarılı beş ülkenin (Singapur, Japonya, Güney Kore, Estonya ve Kanada) eğitim sistemlerindeki dijital dönüşüm stratejilerini ve yapay zekâ uygulamalarını karşılaştırmalı olarak incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, nitel araştırma yöntemleri kapsamında doküman analizi tekniği ile yürütülmüştür. Çalışma kapsamında, söz konusu ülkelerin ulusal yapay zekâ strateji belgeleri, eğitim bakanlığı raporları ve uluslararası kuruluşların yayınları dahil olmak üzere toplam 13 resmî web sitesi, 274 lisansüstü tez, 118 makale, 56 rapor ve 81 uluslararası anlaşma metni, içerik analizi tekniği ile sistematik olarak analiz edilmiştir. Verilerin analizinde kullanılan içerik analizi tekniği için; 5 kategori (tema) ve 10 kod belirlenmiştir. Araştırma bulguları, başarılı ülkelerin eğitimde dijital dönüşüm için dört ortak strateji izlediğini ortaya koymaktadır: (1) erken yaşta dijital okuryazarlık eğitimi, (2) öğretmen eğitiminde teknoloji entegrasyonu, (3) kamu-özel sektör iş birlikleriyle geliştirilen yapay zekâ çözümleri ve (4) veriye dayalı eğitim politikaları. Özellikle Estonya'nın 'e-Estonia' vizyonu ve Singapur'un 'Learn for Life' yaklaşımı, ulusal düzeyde planlanan bütüncül stratejilerin başarılı örnekleri olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışma, Türkiye'nin FATİH Projesi ve benzeri dijital dönüşüm girişimleri için önemli çıkarımlar sunmaktadır. Bulgular, teknoloji yatırımlarının yanı sıra öğretmen eğitimi ve müfredat uyumunun kritik önemine işaret etmektedir. Araştırma, eğitimde yapay zekâ uygulamalarının geliştirilmesi için politika yapıcılara yol gösterici öneriler sunmayı hedeflemektedir.