Polimer destekli karben kompleksleri ve özellikleri

Son yıllarda JV-heterokarbenlerin geçiş metal kompleksleri katalitik aktivitelerinden dolayı, büyük bir ilgi ile çalışılmaktadır. Bu kompleksler genellikle homojen katalizörlerdir ve tepkime ortamından ayrılmaları zordur. Bu nedenle aktif ve tekrar kullanılabilir katalizör olarak immobilize karben komplekslerinin geliştirilmesi önemlidir. Bu tezde katalitik aktiviteye sahip yeni karben kompleksleri sentezlenerek immobilizasyonu yapılmıştır. Bu amaçla üç yeni entetraamin (2a-c) ve bunlardan türeyen dört yeni karben kompleksi hazırlanmış ve karakterizasyonu yapılmıştır. Ancak, 2c olefiniyle yapılan çalışmalarda kompleks yerine polimer yapılar elde edilmiştir. Benzil grubu içeren 2a olefini [RuCl2(p-simen)]2 ve [RuCİ2(HMB)]2 bileşikleriyle etkileştirildiğinde 3 ve 4 kompleksleri elde edilmiştir. 2b olefini [RuCİ2{p-simen)]2 etkileştirildiğinde p-simen grubunun rutenyum metalini terk ettiği ve 2,4,6-trimetilbenzil grubunun metale koordine olduğu görülmüştür. Aynı olefin [RuCİ2(HMB)]2 ile etkileştirildiğinde 6 kompleksi oluşmuştur. 6 kompleksi 140°C'de ısıtıldığında HMB grubu metali terk eder ve 4 nolu kompleks oluşur. Sentezlenen kompleksler reaksiyon ortamında rutenyum alleniliden komplekslerine (7-10) dönüştürülerek siklik izomerizasyon ve halka kapanma metatezindeki aktiviteleri incelenmiştir.a R=CH2C6H5 b R = CH2-2,4,6-(CH3)3C6H2 c R=(CH2)jSi(OC2H5)3 L /TP* L 'A (H5C20)35iJ^N c/ --cl (H^O^S^N cl/ -cl (HsCzO^^N c/ ci (HsC20)3^^N cly 'Cl R I -N (HSC20)3Şİ^N C>""« RuCl(aren).C- Ph Ph OTf 7 : aren = p-simen, R = CH2C6HS 8 : aren "CgCCHa^ R = CHjCtfs 9 : R = CHr^.ö-CCHa^CgHz 10 : aren = C^Cfy^ R = CHra^.ö-CCHa^Cgl^ Ayrıca elde edilen 3-6 karben kompleksleri, sol-jel prosesine göre su ile hidrolizlendikten sonra HC1 katalizörlüğünde TEOS ile etkileştirilerek immobilize türevleri Pl-P4'e dönüştürülmüştür. \cf "cı A, o o o pı \c/ 'c. ^c/ "c. o o o o o o P2 P3 ¦®M O/C \cı /l\ o o o ///////////////// P4 Cl 3-6 karben komplekslerinin ve P1-P4 jellerinin furan oluşumunda aktif katalizörler olduğu belirlenmiştir. Bunlar içerisinde en aktif bileşiğin 5 kompleksi olduğu saptanmıştır. ANAHTAR KELİMELER: İV-heterosiklik karben, rutenyum kompleksi, sol-jel.,prosesi, ^ " furanizasyon, olefin metatezi, siklik izomerizasyon, immobilizasyon. I 5. * ti,>,\ 1 11 "^s *?'İTa&*