Yabancı dil olarak İngilizce öğrenen Türk öğrencilerin red, istek ve öneri söz eylemlerinin edimbilimsel gelişimi

Betimsel olarak düzenlenmiş bu çalışma, yabancı dil olarak İngilizce öğrenen bir grup hazırlık sınıfı öğrencisinin ara dil gelişiminin edimbilimsel boyutunu araştırmak amaçlı yürütülmüştür. Katılımcıların edimbilimsel gelişimini takip etmek için, red, istek ve öneri olmak üzere, üç farklı söz eylem odağında senaryolar hazırlanmış ve bu senaryolar Brown and Levinson'ın Nezaket Kuramı çerçevesinde Statü ve Zahmet Derecesi olmak üzere iki sosyal değişken etrafında şekillendirilmiştir. Çalışmada, katılımcıların yabancı dil olarak İngilizce öğrenme süreçlerindeki edimbilimsel gelişimleri, bir akademik yıla yayılan bir veri toplama çizelgesi dâhilinde ve düzenli aralıklarla uygulanan iki farklı veri toplama aracı, Yazılı Söylem Tamamlama Testi ve canlandırma, vasıtasıyla takip edilmiştir. Katılımcıların yabancı dildeki üretimlerine ana dillerinden oluşabilecek olası edimbilimsel aktarımın etkisini araştırmak için çalışmanın başında onlardan verilen senaryoları Türkçede de uygulamaları istenmiştir. Bu çalışma kapsamında gerçekleştirilen veri toplama sürecinin sonuncu aşamasında ise, katılımcıların üretim süreçlerine dair kendi görüşlerini de incelemek amacıyla, yarı-yapılandırılmış görüşmeler uygulanmıştır. Çalışma, yabancı dil olarak İngilizce öğrenen 16 tane hazırlık öğrencisinin düzenli katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların veri toplama sürecindeki strateji kullanımları, iç ve dış niteleme üretimleriyle birlikte nicel açıdan istatiksel olarak analiz edilmiştir. Genel olarak, çalışmanın odaklandığı zaman dilimi boyunca, katılımcıların hedef dil olan İngilizcedeki üretimlerinde edimbilimsel açıdan önemli bir çeşitliliğin gerçekleşmediği; katılımcıların her bir söz eylem için öne çıkan belirli strateji ve niteleme araçlarına dair tercihlerinin araştırma süreci boyunca aynı kaldığı saptanılmıştır. Anahtar kelimeler: Ara dil, edimbilim, söz eylemler, nezaket