Gabon'da seçilmiş tarım ürünlerinde fiyat hareketlerinin analizi

Tüm gelişmekte olan ülkelerde olduğu gibi, Gabon'da da gelirden gıdaya ayrılan pay önemlidir. Gıdaya erişim birçok faktör tarafından etkilenmektedir. Başlıca faktörlerden biri de fiyat dalgalanmalarıdır. Fiyat dalgalanmaları hem tüketicileri hem de üreticileri etkilemektedir. Bu çalışmada seçilmiş on iki tarım ürününün yıllık ve aylık fiyat dalgalanmaları analiz edilmektedir. Ayrıca Gabon'da gıda fiyatları ile ilgili sorunların daha iyi ele alınabilmesi için öneriler geliştirilmektedir. Çalışmada kullanılacak ikincil veriler Gabon Kalkınma Destek Enstitüsü'nden (IGAD) sağlanmıştır. Elde edilen veriler seçilmiş on iki tarım ürününün Libreville piyasasındaki tüketici fiyatları olup 2005 ile 2015 arasındaki dönemi kapsamaktadır. Veriler SPSS ve Excel yazılımları ile analiz edilmiş, çeşitli trend modelleri yanı sıra bazı temel istatistik hesaplamalar yapılmıştır. Sonuçlar, genel olarak, Libreville piyasasında ürün fiyatlarının oldukça istikrarsız olduğunu ve amarant ile marul dışındaki ürün fiyatlarının yıldan yıla arttığını göstermektedir. Temel gıda maddeleri (manyok ve yemeklik muz) fiyatlarının diğer ürünlere göre daha olumsuz etkilendiği görülmüştür. Aylık dalgalanmalar da analiz edilmiş ve fiyatların Mayıs ile Kasım arasında daha yüksek olduğu gözlenmiştir. Çevrimsel hareketler de analiz edilmiştir. Eldeki verilerin imkân verdiği ölçüde fiyat hareketlerinin gerisindeki nedenler açıklanmıştır. Tüm bulgular, fiyatların daha yakından izlenmesi ve arzın yerel olarak arttırılması için iyi bir veri toplama ve finansman sisteminin kurulması gerektiğini göstermektedir.