Protokateşuik asit ve alfa-tokoferol kombinasyonunun alüminyum ile indüklenen karaciğer toksisitesini düzenleyici etkilerinin araştırılması

Alüminyum (Al), gıda ve su tüketimi yoluyla hayvanlara ve insanlara bulaşabilen, çevrede en yaygın olarak bulunan metaldir. Uzun süre Al'a maruz kalmak karaciğer toksisitesine neden olmakta ve çeşitli karaciğer hastalıklarının gelişimine zemin hazırlamaktadır. Protocatechuic asit (PCA) ve Vitamin E (Vit E), iyi bilinen antioksidan, anti-inflamatuar, metal şelatlama özelliklerine sahip polifenol yapılı bileşiklerdir. Bu çalışmada PCA ve Vit E kombinasyonuyla çoklu ve güçlü antioksidan etki ve DNA hasarının oluşumunu engelleyici etki oluşturularak, Al kaynaklı oksidatif stresin ve karaciğer patolojisinin baskılanması amaçlanmaktadır. Oksidatif stres belirteçleri olarak SOD, CAT ve GST enzimleri ölçümlenmiştir. Total GSH düzeyleri ile lipid peroksidasyonunun bir belirteci olan malondialdehit düzeyleri belirlenmiştir. DNA hasarını saptamak için tek hücreli jel elektroforezi (SCGE) testi yapılmıştır. Hepatosit proliferasyonunun bir belirteci olan çoğalan hücre nükleer antijeni (PCNA), DNA oksidatif hasar belirteci olarak 8- OHdG, ve DNA onarımının yorumlanabilmesi amacıyla da BRCA1 düzeyleri immünohistokimya etiketlemesi kullanılarak değerlendirilmiştir. Bu tez çalışmasının bulguları, PCA ve Vit E'nin ayrı ayrı veya kombinasyon halindeki tüm uygulamalarının Al kaynaklı karaciğer hasarını azaltmada önemli ölçüde etkili olduğunu ortaya koymuştur. Çalışmanın bulgularının PCA ve Vit E kombinasyonuna dayalı yeni tedavi tasarımlarının geliştirilmesi için literatüre önemli bir katkı sağlayacağı düşünülmektedir Ayrıca, bu iki molekülün birleşik uygulamalarının moleküler düzeyde nasıl çalıştığının mekanizmalarının araştırılmasına ışık tutacak olan gelecekteki çalışmaların önünü açacağı düşünülmektedir. Anahtar Sözcükler: Alüminyum, Protokateşik asit, Vitamin E, Oksidatif stres.