Murat Nehri havzasinda yağiş-akiş i̇lişkisi

Bu çalışma Türkiye'de Orta Fırat Nehri'ni oluşturan Murat Nehri Havzası'nda yağış-akış ilişkisinin incelenmesi amacıyla yapıldı. Havza ve alt havzaların sınırlarının ve özelliklerinin belirlenmesinde Coğrafi Bilgi Sisteminden yararlanıldı. Dokuz mevcut ve bir eski alt havza tespit edildi. Analizlerde on adet akım gözlem istasyonunun ortalama akım kayıtları ve otuz adet meteorolojik gözlem istasyonunun ortalama meteorolojik kayıtları kullanıldı. Veri güvenilirliği için homojenlik analizleri yapıldı. Eğilim analizlerinde Mann-Kendall eğilim testi kullanıldı. Yağış-akış ilişkilerini belirlemek için regresyonel analiz yöntemleri kullanıldı ve gelecek senaryolara yönelik hidro-meteorolojik değişkenlerin tahminlerinde zamana bağlı daha doğru denklemler elde etmek için mevsimsel indeksli hareketli ortalama yöntemi uygulandı. Taşkın mevsimlerinin incelenmesi ve benzer bölgelerin belirlenmesi için yönlü istatistik ve bağıl frekans yöntemlerinden yararlanıldı. Hidro-meteorolojik değişkenlerin değişim indeksleri belirlendi. Akış katsayılarının belirlenmesinde Thiessen poligonları ve izohiyet yöntemi kullanıldı. Ayrıca akarsu akışının iklim değişikliklerine duyarlılığını belirlemek için esneklik denklemi kullanılarak yağış esneklikleri belirlendi. Murat Nehri havzasında karşılaştırma yapabilmek için öncelikle havza alt havza ve üst havza olarak karşılaştırıldı. İkinci olarak iklim değişikliğinin etkisini görebilmek amacıyla gözlem dönemleri ikiye bölünerek bu iki gözlem dönemi arasında karşılaştırma yapıldı. Sonuçlar haritalarda ve tablolarda gösterildi.