Rasim Özdenören'in eserlerinde Müslüman ahlakı

Ahlâk; davranış, kural, kalıp ve biçimleriyle kişisel ve toplumsal düzeyde geçerliliği kabul edilmiş olan değer yüklü bir sistemdir. Bu değer yüklü sistemin içeriği belirli etmenlerin bağlamında şekillenmektedir. İlgili etmenler içerisinde ayrıcalıklı bir konum teşkil eden din ise ilke ve esaslarını, toplumsal düzeyde ahlâk sistemi ile kaim kılmaktadır. Dolayısıyla tabiatları itibariyle mündemiç olan bu iki sistem üzerinden konuşulacak olursa ahlâktan bağımsız bir dindarlığın teorik düzlemde karşılığı bulunmamaktadır. Bununla birlikte, pratik düzlemde çağlar boyunca dinin, ahlâk sistemi üzerindeki rolleri de tartışılagelmiştir. Özellikle modernleşme sürecindeki değişim ve gelişimlerin etkisiyle ahlâk sisteminin menşei ve ilkelerine dair birçok düşünür, filozof ve sosyolog farklı fikirler öne sürmüş ve söz konusu fikirler de başta Batı toplumlarında olmak üzere toplumsal düzlemde pratik yansımalarını bulmuştur. İlgili tartışmalar bağlamında Rasim Özdenören, toplumsal düzlemde etkisini sürdüren ve sürdürmekte olan bu din ve ahlâk sisteminin içkin doğasını aşkın boyutlarıyla "Müslüman Ahlâkı" çerçevesinde eserlerine yansıtmış ve işlemiştir. Bu çalışmada ise toplumsal düzlemde din ve ahlâk sistemlerinin bütünleşik boyutları ve modernizmin getirdiği toplumsal değişim sonuçları bağlamında "Müslüman Ahlâkına" dair özgün yaklaşım ve yorumlarda bulunan Özdenören'in eserlerindeki anlatımlar ele alınmıştır. Bu eserler ve anlatımlar dokümantasyon yöntemiyle incelenerek, din sosyolojisi perspektifinde anlayıcı yaklaşımla analiz edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Ahlâk, İslâm Ahlâkı, Takva, Tasavvuf, Maneviyat, Özdenören, Müslüman Ahlâkı, Modernleşme