Ratlardaki akut kord vokal hasarında yara iyileşmesi ve bu sürece pentoksifilinin etkisi

1. ÖZETRATLARDAK AKUT KORD VOKAL HASARINDA YARA Y LEŞMES VEBU SÜRECE PENTOKS F L N N ETK SDr. Murat BelgiKord vokal cerrahisi sonrasında ortaya çıkan fonksiyonel ses kaybının en önemli nedeniskar oluşumudur. Lamina propria, ekstraselüler matriks (ECM) ve bu matriksin bileşenlerinisentezleyen hücrelerden oluşmaktadır. Kord vokalin biyomekanik özellikleri ECM bileşenleritarafından belirlenir. Bu bileşenlerin dengeli dağılımı, ses oluşumunda kord vokale idealviskoelastikiyeti kazandırır. Lamina propria sesin oluşması açısından oldukça önemli birbölgedir ve benign kord vokal lezyonları da genellikle lamina propria içinde oluşurlar. Polipve kist gibi benign non neoplastik lezyonlar vokal kordların kapanışını etkileyerek ve/veyamukozal dalga hareketini etkileyerek disfoni yaratırlar. Ancak bu lezyonların cerrahieksizyonu da fonksiyonel kaybı tamamen düzeltmeye yetmez. Yara iyileşme sürecindesağlıklı dokunun yerini fibröz doku almaktadır. Değişen ECM kompozisyonu mukozal dalgahareketini etkileyerek kord vokal fonksiyonunu bozmaktadır.Yara iyileşmesi ve skar oluşum sürecinin iyi bilinmesi ona karşı etkili tedavi stratejilerigeliştirilmesi açısından bir avantajdır. Bu alanda yapılan çalışmalarda birçok maddedenenmiştir. Metil ksantin derivesi olan pentoksifilin, vasküler perfüzyon üzerine olan olumluetkileri yanında klinik uygulamalardaki düşük yan etki profili nedeniyle hasta tedavilerindegeniş kullanım endikasyonu bulan antiproliferatif, antienflamatuar, antifibrotik etkileriispatlanmış güvenilir bir ilaçtır. Birçok dokudaki yara iyileşmesinde olumlu etkilerigösterilmiş ancak kord vokal üzerinde çalışılmamıştır.Çalışmamızda yirmi adet Wistar rat kullanılmıştır. Hayvanların 10 tanesinde cerrahiprosedür olarak kord vokale stripping uygulanmış, kalan 10 tanesinde ise kord vokalde kashasarı oluşturulmuştur. Her iki grupta da beşer havyan tedavisiz izlenirken, kalan beş hayvanilk dozu preoperatif olmak üzere 14 gün boyunca intraperitoneal yoldan 100 mg/kg/Günpentoksifilin kemoprofilaksisi almıştır. Cerrahi işlemler her ratın sol kord vokalineuygulanmış, karşı kord intakt bırakılarak kontrol olarak kullanılmıştır. On dört günlükiyileşme periyodu sonrasında hayvanlar sakrifiye edilmiş ve larengeal spesmenlerçıkarılmıştır. Yapılan patolojik incelemede kesitler Hematoksilen-Eozin ile boyanarak ışıkmikroskobu altında enflamasyon ve vasküler proliferasyon skorlarına bakılmıştır. Kesitlerkollajen içeriğini göstermek amacıyla Sirius Red ile boyanmış, görüntüler imaj analizprogramı yardımıyla değerlendirilip boyalı alanın total alana piksel olarak yüzdesi alınarakkollajen dansitesi hesaplanmıştır.Pentoksifilinin hem S+P hem de K+P grubunda, yapılan hasara cevap olarak oluşanenflamasyonu baskıladığı görülmüştür. S grubunda K grubuna kıyasla daha yoğun birenflamatuar cevap gözlenmesine rağmen iki grubun kollajen değerleri arasında anlamlıfarklılık bulunmamıştır. Gruplar arası kollajen ortalamaları karşılaştırıldığında kollajendüzeyi K+P grubunda K grubuna göre anlamlı ölçüde düşük seviyede kalmıştır. S+Pgrubunda kollajen seviyesi S grubuna göre düşüş göstermesine rağmen iki grup arasındaistatistiksel anlamlı bir fark olmadığı ortaya konmuştur. Hem K+P hem de S+P grubundaölçülen kollajen miktarı kontrole kıyasla anlamlı olarak yüksek kalmıştır.Çalışmamız pentoksifilinin, diğer dokularda gösterilen antienflamatuar ve antifibrotikdavranışını kord vokal dokusundaki yara iyileşmesi sürecinde de sergilediğini ortayakoymuştur. Ancak bu getirinin fonksiyonel anlamda ne kazandırdığı konusunda geniş olguserileriyle yapılacak klinik çalışmalara ihtiyaç vardır.