Mimari tasarım eğitiminde yaratıcılığı yeniden düşünmek

Mimarlığın ve mimarlık eğitiminin geçirdiği aşamalar, aslında insanoğlunun yaratım süreçlerinde değişen yorumun geçirdiği aşamalara bağlıdır. Günümüzde "yaratıcılık" olarak adlandırdığımız ve geçmişte ilham, hayal gücü, imgelem, üretim, mimesis gibi pek çok çeşitli tanımlamalar üzerinden tartışılan kavram, dünyayı ve kendimizi algılama biçimlerimizle belirlenir. Bir yandan, bağlamsal olarak birbirini etkileyen olaylar dizgesi, bir yandan da bazı dönemlerde beliren önemli eşikler, mimari olarak neyin nasıl ortaya konduğunu açıklayan dünya görüşlerini üretirler. Bu kapsamda, 21. Yüzyıla ulaşana kadar geçirilen aşama ve eşikler, tezin kavramsal kurgusunda önemli bir yer tutarken, çağdaş bakış açılarının değişken, uçucu, muğlak ve karmaşık yapısının da altı çizilmektedir. Vurgulanan bir diğer konuysa, çağın araçlarının taşıdığı potansiyellerdir. Bu tespitler, Bauhaus'tan günümüze belirli geleneklerini tutucu bir şekilde sahiplenen mimari tasarım stüdyolarını yeniden ele almak için önemli bir gerekçe oluşturmaktadır. Gerek tasarımın, gerekse yaratıcılığın 21. Yüzyılda kritik değerde olmaları, stüdyonun bu yeniden ele alınışında, yaratıcılık ve tasarım kavramlarını bir araya getirmektedir. Bu tez, zamana bağlı değişen mimari tasarım eğitimi ve yaratıcılık kavramını tarihsel bir inceleme sonrasında günümüzle ilişkilendirmektedir. Bu ilişkiyi stüdyo odağına taşımakta; geçmişten günümüze, mimar, mimarlık ve mimarlık eğitimini, yaratıcılık olgusu ekseninde inceleme altına almaktadır. Böylece elde edilen kavramsal çerçevede, yaratıcılığın belirleyici olduğu bir mimarlık eğitimi süreci ortaya konmaktadır. Buradan yola çıkarak tespit edilen mimarlık eğitimi birikiminin, yüzyılın mimari tasarım stüdyosu zemininde nasıl ele alınabileceği tartışılmaktadır. Belirli bir hedefi gerçekleştirmek için bilginin ve becerilerin yeni şekillerde uygulanması olarak tanımlanan yaratıcılığın, mimari tasarım stüdyosu kapsamında çağa ait teorik, pratik, teknolojik ve pedagojik yaklaşımlar ve tarihsel gelişimi ile nasıl çakıştırılabileceğine dair çıkarımlar yapılmaktadır.