İngilizce öğretmeni adaylarının rica, öneri, davet ve teklif türündeki dört sözeylemi reddetme yöntemleri

Bu çalışma edimbilim yetisinin dili anlama ve kullanma konusunda önemli bir rol oynadığını destekler (Crystal, 1997) ve İngilizce'nin yabancı dil olarak öğretildiği durumlarda edimbilimin yer alması gerektiğini savunur. Bu çalışma reddetme sözeylemi stratejileri tercihleri ve farklı sosyal değişkenler (sosyal statü, sosyal uzaklık, zahmet) arasındaki ilişkiye odaklanmaktadır. Ek olarak, bu çalışma reddetme stratejilerinin sıklığını ve en çok kullanılan anlamsal formülü farklı sözeylemleri (rica, teklif, öneri, davet) bakımından tespit etmeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda, İngilizce Öğretmenliği Bölümü 4.sınıfta eğitim gören İngilizce öğretmeni adayı 62 Türk katılımcı ve anadili İngilizce olan altı kişi çalışmaya katılmıştır. Tüm katılımcılara arkaplan anketini, yazılı söylem tamamlama testini ve çoktan seçmeli söylem testleri uygulandı. Bütün katılımcılardan çoktan seçmeli testi yaparken bir eşle durumlar hakkında tartışmaları istenmiştir ki bu durum Türk literatüründeki bir boşluğu doldurmuştur. Yazılı söylem tamamlama testinin sonuçlarına göre açıklama, şükran ve pişmanlık sırayla Türk katılımcılar tarafından en çok kullanılan stratejilerdir. Diğer önemli bulgu ise Türk katılımcılar sosyal statü konusunda hassastırlar. Türk katılımcılar dolaylı stratejileri kendilerinden daha yüksek statüdeki kişiyi reddederken kullanırken olumsuz isteklilik stratejisini daha düşük statüdeki kişiyi reddederken kullanmışlardır. Diğer bir taraftan, Türk katılımcılar çoktan seçmeli söylem testinde de dolaylı strateji olan seçenekleri daha çok seçmişlerdir ve bu sonuç da yazılı söylem tamamlama testinin bulgusunu desteklemektedir. Bunun yanında, transkriptlerin analizleri de bu katılımcıların sosyal değişkenlere dikkat ettiklerini kanıtlamaktadır. Yukarıdaki sonuçlara bakarak, bu tez İngilizce öğretmeni adaylarının reddetme sözeylemi nasıl kullandıkları konusunda bilgi sahibi olmamıza ve kültürlerarası iletişimde oluşabilecek yanlış anlaşılmaları azaltmaya katkıda bulunacaktır.