Rekreasyonel aktivitelerin Gölcük tabiat parkına etkilerinin araştırılması

Gölcük Tabiat Parkı Türkiye'nin Batı Karadeniz Bölgesi'nde bulunan Bolu ili sınırları içerisinde yer alan, senede yaklaşık 400 bin kişinin rekreasyonel amaçla ziyaret ettiği bir yerdir. Son yıllarda Tabiat Parkında bazı ağaç çeşitlerinin kuruması, gölde alg büyümesi gibi sebeplerden ötürü yerel yönetimler acil eylem toplantıları düzenlemiştir. Bu çalışma kapsamında Tabiat Parkı'nın sürdürülebilir kullanımını sağlamak amacı ile mevcut kirlilik kaynaklarının, kirlilik dağılımlarının araştırılması ve ölçülmesi amaçlanmıştır. Bölgeden iki farklı mevsimde 21 farklı noktadan yüzey toprak örnekleri toplanmış ve bu numunelerde polisiklik aromatik hidrokarbon konsantrasyon seviyeleri, iyon miktarları ve yağ konsantrasyonları ölçülmüştür. Yüzey toprak örneklerinde tespit edilen PAH konsantrasyon seviyeleri 2016 yılı Haziran ayında 12 - 2003 ng/g KA arasında değişirken, 2016 yılı Kasım ayında toplanan örneklerde 84 - 3125 ng/g KA arasında tespit edilmiştir. Yağ konsantrasyonları Haziran ayı örneklerinde 2,0-28,0 mg/g KA, Kasım ayında 0,8-8 mg/g KA değerlerinde ölçülmüştür. Göl yüzeyi yaklaşık 50 eşit gride bölünerek bu gridlerden yüzey su örnekleri ile sediman (dip çamur) örnekleri toplanmıştır. Su örneklerinde göl su kalitesini belirlemek amacı ile fiziksel parametreler, besin girdilerini belirlemek için anyon-katyon tayini ve mangal etkisini görmek amacıyla yağ tayinleri yapılırken sediman örneklerinde PAH ve yağ tayini yapılmıştır. Su örneklerinde tespit edilen yağ konsantrasyonu 1,2-41,1 mg/L arasında, anyonlar 294,5-503,6 µeq/L değerleri arasında, katyonlar 1892-1970 µeq/L değerleri arasında ölçülmüştür. Sediman örneklerinde tespit edilen PAH konsantrasyon seviyeleri metot tayin limiti-3820 ng/g KA arasında, yağ konsantrasyonu ise 0,4-20 mg/g KA arasında bulunmuştur. Ayrıca haftalık atmosferik toplam çökelme örnekleri toplanarak, bu örneklerde PAH ve anyon-katyon tayini yapılarak lokal atmosferik yollarla göle gelen kirlilik düzeyleri belirlenmiştir. Ölçülen anyonların - akıları 2755-13300 mg Anyon/m2 yıl değerleri arasında, katyonların akıları ise 827-11545 mg Katyon/m2 yıl değerleri arasında bulunmuştur. Ölçülen parametreler doğrultusunda kirlilik dağılım haritaları çizilerek sonuçlar görselleştirilmiştir. Bu sayede mevcut kirlilik düzeyleri ve taşınım yolları belirlenmiştir.