Mükemmeliyetçilik ve stres üretimi arasındaki ilişki: Bilişsel abartma tarz ve öz-anlayışın düzenleyici rolleri

Stres üretimi hipotezi, bireylerin kendi yaşamlarında, depresyon da dahil olmak üzere psikolojik bozuklukların gelişiminde, sürdürülmesinde ve tekrarlamasında çok önemli bir rol oynayan olumsuz yaşam olaylarının oluşumuna önemli ölçüde katkıda bulunduğunu öne sürmektedir. Özellikle üniversite öğrencileri, beliren yetişkinler olarak üniversite yaşamına geçiş sürecinde bireysel ve durumsal faktörlerden kaynaklanan bir dizi olumsuz yaşam olayına maruz kalmaktadır. Önceki araştırmalar, mükemmeliyetçilik gibi uyumsuz kişilik özelliklerinin, davranışlar ve bilişler yoluyla stres oluşturma sürecinde rol oynayabileceğini göstermiştir. Önceki araştırmalar ayrıca mükemmeliyetçilik ve stres oluşumu arasındaki ilişkinin diğer transdiagnostik faktörler tarafından artırılabileceğini veya zayıflayabileceğini öne sürmektedir. Bu nedenle, bu çalışma, mükemmeliyetçilik ve stress arasındaki ilişkide, kaygıya özgü bir bilişsel risk faktörü olan bilişsel abartma tarzı (BAT), BAT'nin boyutları (sosyal ve fiziksel abartma) ve tanılar arası koruyucu bir faktör olan öz-anlayışın düzenleyici rollerini incelemeyi amaçlamıştır. İki aşamalı boylamsal yöntemi kullanılmıştır. 18-25 yaş arası Türkçe konuşan 199 sağlıklı erkek ve kadın lisans öğrencisinin oluşturduğu çalışmanın örneklemi, uygun örnekleme yöntemi kullanarak oluşturulmuştur. Çalışmanın her iki aşamasında da katılımcılar, mükemmeliyetçilik, BAT, öz-anlayış ve olumsuz yaşam olayları düzeylerini ölçen çevrimiçi bir anket doldurdu. Sonuçlar sadece BAT'nin ve sosyal abartma tarzının sosyal olarak belirlenmiş mükemmeliyetçilik ile 2. zamandaki kişiler arası, olumsuz yaşam olayları arasındaki ilişkiyi önemli ölçüde yönettiğini göstermiştir. Bu araştırma sonuçlarının ana teorik ve klinik çıkarımlarından biri, stres oluşumunu inceleme, müdahale etme, veya önlemede çoklu risk faktörü modellerine odaklanmanın önemidir.