Renal tümör nedeniyle parsiyel ve total nefrektomi yapılan hastalarda aynı ve karşı böbrekte zaman içerisinde gelişen kompansatris hipertrofinin bilgisayarlı tomografi volumetri ile değerlendirilmesi

Amaç: Renal tümörlerin altın standart tedavi yöntemi cerrahidir. Cerrahi parsiyel veya total nefrektomi olarak uygulanabilmektedir. Nefrektomi sonrası kalan böbrek parankiminin kompanzasyon için büyüdüğü bilinmektedir. Bununla birlikte kompanzasyonun gelişme miktarı ve kompanzasyonu etkileyen faktörler üzerine olan çalışmalar az sayıdadır. Bu çalışmada, böbrek tümörü nedeniyle parsiyel veya total nefrektomi geçirmiş hastaların ameliyat öncesi dönemdeki böbrek hacimleri ile ameliyat sonrası kontrol BT incelemelerindeki böbrek hacimlerinin ölçülerek zaman içerisindeki volüm değişimlerinin (kompanzasyonun) varlığı, miktarı ve klinik parametrelerle ilişkisinin araştırılması amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: Total nefrektomi yapılan 40 hasta ve parsiyel nefrektomili 21 hastanın preoperatif böbrek hacimleri ve postoperatif (6-12, 24-36, 48-60 ay) üç dönem takip böbrek parankim hacimleri BT volümetri ile retrospektif kohort yöntemi ile ölçülmüştür. Oluşan kompanzasyon yüzdesel olarak belirlenerek preoperatif komorbiteler ile ilişkisi araştırılmıştır. Total ve parsiyel nefrektomi arasındaki kompanzasyon ve eGFR farkları ortaya konmuştur. Bulgular: Araştırmacılar arası korelasyon (p<0,001) yüksek düzeyde görülmüştür. Kontralateral böbreklerde, total nefrektomilerde 6-12, 24-36, 48-60 aylarda sırasıyla %15.48, %17.47, %18.65, parsiyel nefrektomilerde sırasıyla %3.3, %8.49, %3.95 kompanzasyon gelişmiştir. Total ve parsiyel nefrektomilerde kompanzasyon oranlarında istatiksel anlamlı fark bulunmuştur (p<0,05). Total nefrektomilerde izlemde preoperatif böbrek hacmine göre yaklaşık %34 hacim kaybı görülmüştür. Parsiyel nefrektomilerde toplam böbrek hacmi 6-12 ayda %6,53 istatiksel anlamlı azalmıştır (p<0,018), 24-36 aylarda hacim kaybı telafi edilmiştir (% 1,36, p>0,05). Total nefrektomilerde, parsiyel nefrektomiye göre operasyon sonrası daha fazla eGFR kaybı gözlenmiştir ancak eGFR düzeyleri ortalama olarak 60 ml/dk'nın üzerinde kalmıştır. Postoperatif izlemde bozulma gösteren (eGFR<60 ml/dk) hastalarda, preoperatif böbrek hacimleri daha düşük bulunmuştur (p<0,05). Sonuç: Böbrek hacim ölçümleri günlük pratikte uygulanabilir bir parametredir. Total nefrektomilerde, parsiyel nefrektomiye göre daha fazla kompanzasyon gelişimi olmaktadır. Serimizde, oluşan kompanzasyon ile mevcut komorbiteler arasında ilişki bulunmamıştır. Parsiyel nefrektomilerde operasyon öncesi ölçümlerin, postoperatif sonuçları öngörmede katkısı olmamaktadır. Total nefrektomilerde, preoperatif böbrek hacmi ölçülerek, postoperatif 1 yıldan sonraki bozulmanın tahmin edilebileceğine yönelik veriler elde edilmiştir. Bu açıdan daha geniş serilerle yeni çalışmalara ihtiyaç vardır.