Rı̇sk ı̇ştahı ı̇le borsa endeks getı̇rı̇lerı̇ ı̇lı̇şkı̇sı̇: Borsa ıİstanbul (BİST) üzerı̇ne bı̇r uygulama

Bu tez çalışmasının amacı Borsa İstanbul (BİST) yatırımcılarının risk iştahları ve hisse senedi getirileri arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Yatırımcıların duygu ve davranışlarını yansıtan göstergelerin, çeşitli endeksler aracılığıyla hisse senedi getirilerini açıklamada etkili değişkenler olduğu yönünde literatürde oldukça fazla çalışma bulunmaktadır. Bununla birlikte başta BİST olmak üzere hazırlanan bir duygu endeksi ve hisse senedi getirileri arasındaki ilişkiyi ortaya koyan az sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu çalışmada Borsa İstanbul (BİST) yatırımcılarının risk iştahları ve hisse senedi getirileri arasındaki ilişkilerin zaman serisi analizi; eş bütünleşme, Granger nedensellik testleri ve Vektör Otoregresif Regresyon (VAR) teknikleri kullanılarak yapılmaya çalışılmıştır. Yapılan analizler sonucunda Risk Eğilim Endeksi (REKS) ile BİST borsa endeksleri arasında çift yönlü nedensellik ilişkisi bulunmuştur. Bu durumda, kısa dönemde REKS, BİST endekslerini, ayni şekilde BİST endeksleri de RESK endeksini anlamlı şekilde etkilemektedir. Yapılan analizler sonucunda, başlangıç hipotezleri arasında yer alan çift yönlü nedensellik ilişkisine yönelik hipotezler istatistiksel olarak desteklenmiş ve kabul edilmiştir. Bu çalışma, finansal piyasalarda yatırımcı davranışlarının ölçülmesinde risk algısına dayalı göstergelerin (örneğin REKS Endeksi) ne denli belirleyici olabileceği sorunsalından hareketle, BİST endeksleri ile REKS arasında kısa ve uzun vadeli çift yönlü nedensellik ilişkisini ortaya koyarak; yatırım kararlarında risk göstergelerinin rolünü açığa çıkarmış, literatüre metodolojik çeşitlilik ve politika düzeyinde uygulanabilir çıkarımlar sunmuştur.