Sağlıklı çocuklarda beslenme ve defekasyon ilişkisi

Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları polikliniklerinde, bebek ve büyük çocukların dışkılamalarına ilişkin başvuruların sık olduğu bilinmektedir. Bu nedenle belli yaş gruplarına özgün normal ve anormal dışkılama özelliklerinin bilinmesi oldukça önemlidir. Bu konudaki çalışmaların çoğu gelişmiş ülkelerde yapılmış olup, gelişmekte olan ülkelere ilişkin çalışma sayısı azdır. Bu çalışmanın amacı; 0-17 yaş grubu sağlıklı çocuk ve ergenlerde dışkılama sıklığı ve kıvamını, beslenme içeriği ile ilişkisini incelemektir. Haziran 2015-Aralık 2015 tarihleri arasında Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi sağlam çocuk polikliniğine başvuran, 0-17 yaş arası, kronik hastalığı olmayan 197 sağlıklı çocuk (97 erkek, 100 kız) çalışmaya katıldı. Velilerin aydınlatılmış onamları alındıktan sonra, üç günlük Besin Tüketim Formu ve dışkı kıvamını belirlemekte kullanılan Bristol Dışkılama Skalası verildi. Besin tüketim formunda; üç günlük sürede çocuğun tüm tükettiği besinler, miktarı ile sorgulanmış, dışkılama sayısı ve her dışkılama için kıvam bilgisi yer almıştır. Elde edilen tüm veriler, Beslenme bilgi sistemine (Bebis Programı) girilerek üç günlük besin içeriği (enerji, karbonhidrat, protein, yağ, vitamin, lif ve mikro besin miktarları) belirlendi. 0-2 yaş grubunda ortalama günlük dışkılama sayısı 2,09, 3-5 yaş grubunda 1,66, 6-12 yaş grubunda 1,28, 13-17 yaş grubunda 1,21 olarak bulunmuştur. 0-2 yaş grubunda protein, karbonhidrat ve lif miktarı artıkça dışkılama sayısının azaldığı, besin ile alınan kalsiyum, demir, magnezyum, fosfor, çinko ve elektrolit miktarının artışı ile, dışkılama sayısının azaldığı görülmüştür. Diğer yaş gruplarına bakıldığında, beslenme içeriği ile dışkılama sayısı arasında ilişki saptanmamıştır. 3-5 yaş grubundaki çocukların %80'i günlük önerilen miktarda lif alırken; 6-12 yaş grubundaki çocukların %46'sı, 13-17 yaş grubunda ise ancak %20'sinin önerilen miktarda lif aldığı görüldü. 0-2 yaş grubu çocuklarda, cıvık ve sulu kıvamlı dışkılama (kıvam 6 ve kıvam 7) oranı, diğer gruplara göre daha yüksek bulunmuştur. Bristol dışkılama skalasına göre yumuşak ve şekilli dışkılama anlamına gelen ve normal kabul edilen kıvam 3 ve kıvam 4 dışkılama, ağırlıklı olarak 3-5 yaş grubu çocuklarda gözlenmiştir.