Sağlıklı genç erişkinlerde sigara içiminin ve sigara dumanına maruz kalmanın kardiyak otonomik fonksiyonlar üzerindeki etkisi

Sigara, kardiyovasküler hastalık riskinin, inmenin, ani ölümün, kalp krizinin, periferik damar hastalıklarının, aort ani ölümünün, periferik damar hastalıklarının ve aort anevrizmasının ana etkenlerinden biridir. Sigara kullanımına ek olarak sigara dumanına maruz kalmada kardiyovasküler hastalıkların görülmesine sebep olmaktadır. Zaman içerisindeki sinüs hızındaki siklik değişiklikler olarak tanımlanan kalp hızı değişkenliği (KHD) sempatetik-parasempatetik denge hakkında bilgi verdiğinden kardiyak otonom tonusun bir ölçüsü ve göstergesi olarak kullanılmaktadır. Kalp hızı türbülansı (KHT) ise ventriküler erken atım sonrası sinüs hızındaki fizyolojik değişiklikler olarak tanımlanmakta ve barorefleks duyarlılıgının bir göstergesi olarak kabul edilmektedir. Avrupa Kardiyoloji Derneği, KHT'yi vagal aktivitenin iyi bir göstergesi ve toplam mortalitenin güçlü, bağımsız bir belirleyicisi olarak kabul etmiştir. Çalışmamızda, sigara kullanan ve sigara dumanına maruz kalan genç erişkinlerde kardiyak otonomik fonksiyon belirteçleri olan KHD ve KHT değişikliklerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Kardiyoloji AD'na ayaktan başvuran 18-24 yaş arası, herhangi bir hastalık taşımayan aktif sigara içen (grup 1) ve günde en az 2 saat sigara dumanına maruz kalan kişiler (grup 2) çalışmaya katıldı. Aynı özellikte sigara içmeyen ve sigara dumanına maruz kalmayan kişilerden kontrol grubu (grup 3) oluşturuldu. Seçilen olgulara bilgilendirme yapılıp bilgilendirilmiş onam formu imzalatıldı. Fagerström Nikotin Bağımlılık Testi ile olguların bağımlılık durumları değerlendirildi. Hastalar ve Sağlıklı olgular Kardiyoloji polikliniğine yönlendirilerek, kardiyoloji asistanı ya da uzmanı tarafından kardiyolojik muayenesi yapılarak hastanın EKG ve EKO'su çekilerek, hastaya 24 saatlik ritm holter takılarak kalp hızı değişkenliği ve kalp hızı türbülansı parametreleri değerlendirildi. 24 saatlik holter kaydı ile elde edilen ortalama kalp hızları açısından grup 1 ve grup 2'de fark saptanmamışken grup 3'de ise diğerlerinden istatistiksel anlamlı olacak şekilde daha düşük saptanmıştır (Grup 1: 82.25 ± 7.87 vuru/dakika; Grup 2: 81.87 ± 6.45 vuru/dakika; Grup 3: 71.47 ± 5.23 vuru/dakika, p<0.001). 24 saatlik holter kaydı ile elde edilen total ventriküler ek vuru (VES) sayısı açısından grup 1ve grup 2'de fark saptanmamışken grup 3'de ise diğerlerinden istatistiksel anlamlı olacak şekilde daha düşük saptanmıştır (Grup 1: 21.12 ± 6.23 vuru/gün; Grup 2: 19.87 ± 3.45vuru/gün; Grup 3: 5.34 ± 2.23vuru/gün, p<0.001). Grupların 24 saatlik holter analizleri sonucu hesaplanan Total Onset (TO) ve Turbulance Slope (TS) değerleri açısından; istatistiksel olarak anlamlı olacak şekilde farklı saptandı (p<0.01).KHT analizinde; patolojik değer olarak kabul edilen TO değerinin">0%" olması durumu Grup 1'de 24 olguda mevcutken, Grup 2'de 10 olguda ve Grup 3'de ise sadece 2 olguda gözlendi (p<0.05). Benzer şekilde patolojik değer olarak kabul edilen TS değerinin "<2,5 ms/RRI" olması durumu Grup 1'de 21 olguda mevcutken, Grup 2'de 8 olguda ve Grup 3'de ise sadece 1 olguda gözlendi (p<0.05). Sigara kullanan ve sigara dumanına maruz kalan bireylerde KHD ve KHT değerlerinin kardiyovasküler risk oluşturabilecek değerlerde olduğu gösterilmektedir.