Septoplasti öncesi-sonrası objektif testlerle nazal hava yolunun ve eşik-eşik üstü testlerle koku fonksiyonunun değerlendirilmesi

Amaç: Septoplasti öncesinde ? sonrasında objektif testler ile nazal hava yolununun ve subjektif testler ile koku fonksiyonunun değerlendirilmesiGereç ve Yöntem: Bu çalışma Ocak 2010 ve Temmuz 2010 tarihleri arasında yapıldı. Septoplasti ameliyatı yapılan 31 hasta ameliyat öncesinde ve ameliyat sonrası 8. haftada nazal hava akımındaki değişiklikler açısından objektif testler olan pik floumetri (PF) ve anterior rinomanometri (RM) testleri ile; koku fonksiyonu açısından ise "Sniffin' Sticks" test bataryası kullanılarak subjektif testlerden koku eşiği, koku ayrımı ve koku tanımlama testleri ile değerlendirildi. Ameliyat öncesi ve sonrasında yapılan değerlendirmeler açısından olgular tüm gruba yönelik yapılan karşılaştırmaların yanı sıra, septum deviasyonunun lokalizasyonuna göre alt (18 olgu) ve üst (13 olgu) septum deviasyonu olarak iki ayrı gruba ayrılarak da ayrıca karşılaştırıldı. Genel anesteziye bağlı koku fonksiyonunda etkilenme olup olmadığının araştırılması için de burun patolojisi dışı nedenlerle genel anestezi altında direkt laringoskopi, timpanoplasti ve timpanomastoidektomi yapılan 14 hasta kontrol grubu olarak kullanıldı. Ameliyat öncesi ve sonrası verilerin istatistiksel olarak karşılaştırılmasında tüm hasta grubunda t testi ve ki-kare testi, üst ve alt septum deviasyonu olan olgularda yapılan karşılaştırmalarda ve kontrol grubunda yapılan karşılaştırmalarda ise Wilcoxon işaretlenmiş sıralı testi kullanıldı.Bulgular: Hasta grubunda PF ve RM testleri ile ameliyat sonrasında nazal hava akımında istatistiksel olarak anlamlı düzelmeler olduğu saptandı (p<0.05). Koku eşiği, koku ayrımı ve koku tanımlama testleri ve her üç testin kombine değerlendirmeye alındığı TDI (threshold, discrimination, identification) değerlerinde ise gerek tüm hasta grubunda gerekse üst ve alt septum deviasyonu olan hastalarda ameliyat öncesi ve sonrası değerler arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı (p>0.05). Kontrol grubunda ise ameliyat öncesi ve sonrasında koku ayrımı testinde ameliyat sonrasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde artış saptanırken (p<0.05), koku eşiği, koku tanımlama testleri ve kombine değerlendirmedeki TDI değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı (p>0.05).Sonuç: Septoplasti sonrası objektif testlerle nazal hava akımında artışlar saptandı. Cerrahi öncesi ve sonrası yapılan subjektif koku testlerinde ise, istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı. Bulgularımız artmış hava akımının koku fonksiyonunu olumlu yönde etkilemediğini ve cerrahiye bağlı olarak koku fonksiyonunda negatif yönde etkilenme olmadığını göstermektedir. Kontrol grubunda ise yalnızca koku ayrımı testinde saptanan olumlu yöndeki değişikliği açıklamak mümkün olmamakla birlikte; koku eşiği, koku tanımlama ve kombine TDI skorlarında cerrahi öncesi ve sonrası değerlerin karşılaştırılmasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmamış olması bu gruptaki temel değerlendirme verilerinin stabil olduğu yönündedir.