Sera domates yetiştiriciliğinde otomasyona dayalı uygun sulama programının saptanması

Çalışma 2014 yılı ilkbahar bitki yetiştirme dönemini kapsayacak şekilde Uluslararası Tarımsal Araştırma ve Eğitim Merkezi (UTAEM) içinde bulunan PE örtülü serada gerçekleştirilmiştir. Domatesin (cv. Newton F1) bitkisel materyal olarak kullanıldığı çalışmada; uygulanan sulama düzeyleri bitki kök bölgesi kullanılabilir nem kapasitesinin farklı düzeylerde tüketilmesine izin verilen sulama programlarına dayandırılmıştır. Tam sulama (S1) konusunda kullanılabilir nem kapasitesinin % 15; diğer konularda ise sırasıyla (S2) % 30, (S3) % 45 ve (S4) % 60 düzeylerinde tüketilmesine izin verilmiş; böylece kullanılabilir nem kapasitesi seviyeleri S1 konusunda % 85-100, S2 konusunda % 70-85, S3 konusunda % 55-70 ve S4 konusunda % 40-55 arasında tutulmaya çalışılmıştır. Araştırma tesadüf blokları deneme deseninde 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Araştırmada damla sulama yöntemi kullanılmış ve sulamaların zamanlamasında bitki kök bölgesine yerleştirilen toprak nem algılayıcılarından (sensör) yararlanılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlarda ; S1 konusunda 241 mm., diğer konularda da sırasıyla 204.2 mm., 125.9 mm ve 92.3 mm. bitki su tüketimi hesaplanmıştır. Verim değerleri konulara göre sırasıyla 10.32 kg/m2, 9.68 kg/m2, 7.42 kg/m2 ve 5.57 kg/m2 olarak bulunmuştur. Konulara göre verim etmeni (ky) değeri, pazarlanabilir ve toplam verimde sırasıyla 0.68 ve 0.66 olmuştur. Konulara göre bitki su tüketimi ve sulama suyu miktarlarından elde edilen su kullanım etkinlikleri WUE (kg/m3) ve IWUE (kg/m3) değerleri; pazarlanabilir ve toplam verimde sırasıyla 41.26-59.15, 41.26-60.35 ile 42.82-59.74, 42.82-60.94 olarak bulunmuştur. Meyve kalite analizleri sonuçlarına göre; konular arasında yalnızca meyve sertliği açısından farklılık bulunmuş, diğer kalite parametreleri farklılık göstermemiştir. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre; sera domates yetiştiriciliğinde bitki kök bölgesindeki nem açığının % 30'u aşmaması gerektiği sonucuna varılmıştır Anahtar Sözcükler : Sera, domates, toprak nem algılayıcısı, otomasyon, bitki su tüketimi.