Şermin Yaşar'ın çocuk kitaplarında kişiler arası çatışma ve çatışma çözme süreci

Çocuk edebiyatı, çocukların gerçek hayatta yaşadığı ve yaşaması mümkün olan birçok olayı ve durumu konu edinmektedir. Çocuklar için yazılan nitelikli eserler onların düşünme becerilerini, dil becerilerini geliştirir. Bunun yanında bu eserler kişilik gelişimi ve sosyal gelişim için de önemli bir yere sahiptir. Toplumsal yaşamın farklı süreçlerinde kişiler, çeşitli nedenlerle görüş ayrılıkları yaşayabilmektedir. Bu görüş ayrılıkları da kişiler arasında bazı çatışmalara sebep olabilmektedir. Çocuk kitapları, içerisinde yer alan kurgular vasıtasıyla çocukların dil becerilerine, bilişsel, duyuşsal, sosyal ve ahlaki gelişimlerine destek olduğu gibi çocukların çatışmalara karşı bilinç kazanmalarına ve çatışma çözme süreçlerine de katkı sağlamaktadır. Bütün bunlardan hareketle bu araştırmada çocuk edebiyatının çağdaş yazarlarından Şermin Yaşar'ın 2016-2021 yılları arasında çıkmış 16 çocuk kitabı, kişiler arası çatışma çözme süreçleri bakımından incelenmiş; kitaplardaki çatışmaların sebep, çözüm ve sonuçlanma biçimleri araştırılmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden biri olan doküman incelemesinden yararlanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın sonunda Şermin Yaşar'ın 16 çocuk kitabında 399 adet kişiler arası çatışma tespit edilmiştir. Bu çatışmaların sebebinin en fazla farklı değerlerden (238) kaynaklandığı, bunu karşılanmayan psikolojik gereksinimlerin (137) takip ettiği görülmüştür. Yaşanan çatışmaların çözümünde en fazla güç kullanma (149) çatışma çözme biçiminin kullanıldığı, bunu sırasıyla geri çekilme (102), diğer unsurlar (65), uyma (57), uzlaşma (23), iş birliği (3) çatışma çözme biçimlerinin izlediği tespit edilmiştir. Yaşanan çatışmaların en fazla kazan-kaybet (267) ile sona erdiği, bunu sırasıyla diğer (73), kazan-kazan (35) ve kaybet-kaybet (24) sonuçlarının takip ettiği görülmüştür. Araştırmadan elde edilen bulgular değerlendirildiğinde, kitaplardaki çatışmaların çoğunlukla güç kullanma, geri çekilme, uyma gibi çatışma çözme biçimleriyle çözüme kavuştuğu, kazan-kaybet ile sona erdiği tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Çocuk Edebiyatı, Çatışma, Kişiler Arası Çatışma, Şermin Yaşar