Siyah küf ile bulaşık kuru incirlerde okratoksin a varlığının araştırılması

Kuru incir, Türkiye'de üretilen kuru meyveler içerisinde ekonomik açıdan önemli bir ihraç ürünüdür. Kuru incirin hasat öncesi ve sonrasında sıkça gözlenen mikotoksinler önemli pazar kayıplarına sebep olmaktadır. Okratoksin A, insan ve hayvan sağlığı açısından kuru incirde tehlike yaratan bir mikotoksindir. Araştırmamızda, siyah küflü kuru incirlerde Okratoksin A'nın tek örnek meyve üzerinde bulunma düzeyinin belirlenmesi ve bu düzeylerin yapılan kalite analizleri ve hesaplanan siyah küf yükü değerleri ile ilişkilendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmamızın materyalini, Ege İhracatçı Birliği'ne üye işletmelerden temin edilen siyah küflü Sarılop çeşidi kuru incirler oluşturmaktadır. Okratoksin A (OTA) analizi, immunoaffinite kolonlar kullanılarak yüksek basınçlı sıvı kromatografisi ile yapılmıştır. Örneklerin %14'ü OTA ile bulaşık, geriye kalanı temiz olarak belirlenmiştir. OTA tespit edilen örneklerin düzeyi 0.5-10 ppb aralığında yoğunluk göstermiştir. En yüksek L (en açık renk) değerine sahip örnekte, örnekler arasında tespit edilmiş en düşük OTA değeri görülmüştür. Örneklerin %72'sinde güneş yanıklığı görülmüş ve OTA gözlenmiş örneklerde güneş yanıklığı farklı oranlara sahip olmuştur. Ayrıca, kuru incirlerin %18'i UV altında parlak yeşilimsi sarı florasan ışıma verirken, ışıma veren örnekler içerisinde sadece 1 örnekte OTA ve ışıma birlikte gözlemlenmiştir. OTA tespit edilmiş 7 örneğin 2 adedin de siyah küf yükü tespit edilmezken, geriye kalan 5 örnekte siyah küf yükü farklı değerlerde tespit edilmiştir. Siyah küf yükü değerleri ile OTA değerleri arasında herhangi bir ilişki bulunamamıştır. Siyah küflerin (Aspergillus spp.) OTA ürettiği düşünülse de küf yükü değerlerinin düzeyi OTA'nın tespitinde etkili olmamıştır. Anahtar sözcükler: Kuru İncir, Ficus carica L., Okratoksin A, Aspergillus niger