Siyasetname özelliği taşıması yönüyle Ravendî'nin Râhatü's-Sudûr ve Ayetü's-Sürûr'u

Ravendi tarafından yazılan Râhatü's-Sudûr ve Âyetü's-Sürûr, Büyük Sel-çuklu ve Irak Selçuklu Devleti tarihiyle ilgili temel kaynaklardan birisidir. Müelli-finin hem Irak Selçukluların son döneminde yaşamış olması ve hem de Selçuklu hükümdarlarının yanında önemli görevler üstlenmesi sebebiyle bu eser, özellikle Irak Selçuklularının zayıflama ve çöküş dönemi hadiseleri bakımından oldukça değerli bilgiler içermekte ve bu yönüyle kıymetli bir kaynak durumundadır. Yine eser, sadece tarihi olayların aktarıldığı bir kitap olmayıp, farklı konu başlıkları ve satır aralarında idari, sosyal ve ahlaki konulara dair verdiği bilgiler bakımından da zengin bir muhtevaya sahiptir. Mamafih eserin muhtevasına bu açıdan bakıldı-ğında onun sadece bir tarih kitabı olmadığı açıkça görülmektedir. Zira kitapta siyaset ve idare işiyle uğraşanlara tavsiyeler ve bilgiler içeren beyitler, atasözleri ve hikâyeler, esere zenginlik kattığı gibi, siyasetname özelliği de kazandırmaktadır.Bu bağlamda Ravendi'nin, kitabında, hükümdarların niteliklerinden diğer devlet adamlarının özelliklerine, eğlence meclislerinden hat ve şiir sanatına, dünya hayatının faniliğinden ahiret hayatının bakiliğine kadar çok değişik konulara yer vermesi, eserin daha geniş bir çerçeveden ele alınmasını ve değerlendirilmesini gerektirdiği söylenebilir. Zira eserin üzerinde durduğu mevzulara bakıldığında, bunların bir siyasetnamenin içerdiği konularla benzerlik taşıdığı fark edilmekte-dir. Bu itibarla biz de bu eser üzeri bu gözle değerlendirmek maksadıyla bir çalışma yapmanın doğru olacağını düşündük. Bu bağlamda çalışmamızda, eserde ele alınan konulardan hareketle, Râhatü's-Sudûr'un siyasetname özelliklerini ortaya çıkarmaya çalıştık. Çalışmamızın içeriğini belirlerken sadece müellifin eserinde belirlemiş olduğu konu başlıklarıyla iktifa etmedik. Bu mevzular haricin-de, yazarın belli bir konu hakkında kitabın değişik yerlerinde belirttiği görüşleri bütünlük içersinde bir başlık altında toplamaya çalıştık. Böylece eserin zengin içeriğini de ortaya çıkarmaya gayret ettik.Anahtar Kelimeler: Ravendi, Siyasetname, Selçuklular, Hükümdar.