Siyasi ve politik istikrarsızlıkların uluslararası ticarete etkisi: 1984-2015 dönemi Türkiye uygulaması

Gelişen teknolojinin ve küreselleşen dünyanın etkisiyle her geçen yıl ülkeler arası ticaret büyümekte ve karmaşıklaşmaktadır. Dış ticaret performansı, diğer tüm ekonomik göstergeler gibi ülkelerin belirledikleri politikalara göre olumlu ya da olumsuz etkilenebilmektedir. Bu sebeple ülkelerde yaşanan siyasi ve politik istikrar durumu, ekonomik yapıyla birlikte dış ticaret performansı üzerinde de etkili olabilmektedir. Bu doğrultuda ele alınan sorun, Türkiye'de sıkça yaşanan siyasi ve politik istikrarsızlıkların dış ticaret performansı üzerindeki etkisini ampirik olarak incelemektir. Çalışmada siyasi ve politik istikrarsızlık kavramları açıklanmış, Türkiye'de yaşanan siyasi ve politik istikrarsızlıklara dönemsel olarak değinilmiştir. Siyasi ve politik istikrar ile dış ticaret ilişkisinin teorik altyapısını oluşturan kurumsal iktisat okulu da tarihsel gelişimi ve değişimi dikkate alınarak anlatılmıştır. Ampirik uygulama kısmında, Türkiye'de 1984-2015 dönemine ait siyasi ve politik istikrarsızlık durumlarının dış ticaret üzerindeki etkisi incelenmiştir. Bağımsız değişken olarak Uluslararası Ülke Risk Rehberi'nden (ICRG) temin edilen Politik Risk Endeksi kullanılırken; bağımlı değişken olarak Türkiye'de sözü geçen döneme ilişkin cari açık verileri kullanılmıştır. Zaman serisi regresyon analizi ile yapılan uygulamada Johansen eşbütünleşme testi, D-OLS ve FM-OLS katsayı tahmin yöntemleri kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre; 1984-2015 döneminde Türkiye'de yaşanan siyasi ve politik istikrarsızlıklar, cari açığı arttırmaktadır. Başka bir değişle siyasi ve politik istikrarsızlık durumları, dış ticaret üzerinde negatif bir etkiye sahiptir.