Şizofreni hastalarında yetiyitimi içgörü ve öz bakım gücünün değerlendirilmesi

GİRİŞ VE AMAÇ: Şizofreni pozitif-negatif belirtilerle seyreden, içgörüyü olumsuz etkileyen, ağır yeti yitimiyle sonuçlanan dolayısıyla hastaların günlük yaşam ve öz bakım becerilerini azaltan kronik bir hastalıktır. Çalışmamızda remisyon dönemindeki şizofreni hastalarında pozitif negatif belirtiler, içgörü ile yeti yitimi arasındaki ilişki ve buna bağlı öz bakım gücünün değerlendirilmesi amaçlanmıştır. GEREÇ VE YÖNTEM: Araştırmaya Kasım 2017- Mayıs 2018 tarihleri arasında, belirlenen Toplum Ruh Sağlığı Merkezlerinde şizofreni tanısıyla izlenen 100 hasta dahil edilmiştir. Veriler Görüşme Formu, Pozitif ve Negatif Sendrom Ölçeği (PANNS), Birchwood İçgörü Ölçeği, Dünya Sağlık Örgütü Yeti Yitimi Değerlendirme Çizelgesi (WHO-DAS 2), Öz-Bakım Gücü Ölçekleri kullanılarak toplanmıştır. Veriler bağımsız T testi, ANOVA ve pearson korelasyon testleri ile değerlendirilmiştir. BULGULAR: Çalışmada PANNS ölçeği negatif sendrom alt boyut puanı ile Birchwood İçgörü ölçeği belirtilerin farkında olma alt boyut puanı arasında pozitif yönde ilişki bulunmuştur. PANNS ölçeği alt boyutları ile WHO- DAS 2 ölçeği tüm alt boyutları arasında pozitif yönde ilişki saptanmıştır. PANNS ölçeği alt boyutları ile Öz-Bakım Gücü Ölçeği toplam puanı arasında negatif yönde ilişki saptanmıştır. Belirtilerin farkında olma ve Birchwood İçgörü Ölçeği toplam puanı ile Öz-Bakım Gücü Ölçeği puan ortalamaları arasında negatif yönde ilişki tespit edilmiştir. WHO-DAS 2 ölçeği tüm alt boyutları ile Öz-Bakım Gücü Ölçeği toplam puanı arsında negatif yönde ilişki tespit edilmiştir (p<0,05). SONUÇ: Çalışmamıza katılan hastaların negatif belirtilerle seyrettiği, yaşamın her alanında yeti yitimi yaşadığı ve öz bakım güçlerinin orta düzeyde olduğunu söyleyebiliriz. Bu sonuçlar hastaların yeti yitimini iyileştirmeye ve öz bakım becerilerini geliştirmeye yönelik girişimler planlanması açısından önemlidir. Anahtar Sözcükler: Hemşire, İçgörü, Öz bakım, Şizofreni, Yeti yitimi.