Smyrna agora'sından ele geçen roma devri portreleri

zmir, tarihi boyunca pek çok kentsel yerlesime ev sahipligi yapan Anadolu'nun en eski antik yerlesim merkezlerinden biridir. Mezarlıkbası ya da kiçesmelik mevkii adıyla anılan bölgede resmi agora olarak tanımlanan yapı kompleksi kentin Hellenistik ve Roma Dönemine aittir. Kentte ait diger erken yapılar korunmamısken Agora olasılıkla üzerinde 1932 yılına degin yer alan Osmanlı Mezarlıgı sayesinde günümüze ulasabilmistir. ?Portre?, bir kisinin toplumun diger bireylerinden ayrılan karakteristik özellikleriyle betimlenmesidir. Portrelerin olusumunda modelden kaynaklanan fiziki farklılıklar ve toplumun bireye yükledigi rol etkilidir ve yine kökeninde dini inanısların ve ritüellerin büyük etkisi oldugu görülmektedir. Mısır heykel sanatında bireysel özelliklerin eser üzerine yansıtılmasına yönelik örnekler görülürken Antik Yunan heykel sanatında Geç Klasik evreye kadar portre olarak tanımlanabilecek örnekler görülmez. Portre sanatı Hellenistik Dönem boyunca büyük ilerlemeler kaydetmis ve Roma Döneminde mparatorların propaganda amaçlı kullanımları sayesinde yaygınlık kazanmıstır. Bu çalısmada Smyrna Agorasından 1932 yılından günümüze aralıklarla devam eden kazılardan ele geçen 20 Roma devri portresi konu edilmistir. Söz konusu portreler Claudius'lar Dönemi ile MS 4. yüzyıl ortaları arasına tarihlenen 11 erkek 7 kadın ve 2 de yarı islenmis bastan olusmaktadır. Eserlerin tamamı aristokratlar arasından seçilmis ve Roma resmi ideolojisi paralellinde sekillendirilmistir