Demokrat Parti döneminde sosyal politika: Hükûmet programları üzerinden bir inceleme

Bu tez çalışması, Türkiye'nin çok partili hayata geçmesiyle birlikte 1946 yılında kurulan ve 1950-60 yılları arasında iktidarda bulunan Demokrat Parti'nin icraatlarını sosyal politika ve sosyal devlet kavramları çerçevesinde incelemektedir. Tezde ilk olarak 19. yüzyılın sonlarında Batı'da tartışılmaya ve gelişmeye başlayan sosyal devlet kavramı ve politikaları, Osmanlı'nın son dönemi ve Cumhuriyet'in tek parti dönemi sosyal politikaları incelenmiştir. Ardından tek parti dönemi ve çok partili hayata geçiş süreci üzerinde durulmuştur. Daha sonra Demokrat Parti'nin kuruluşu ve muhalefet yıllarındaki sosyal devlet anlayışı incelenmiştir. 14 Mayıs 1950 tarihinde halkın büyük desteğini alarak iktidara gelen Demokrat Parti, Türk siyasal ve ekonomik tarihinde bir dönüm noktası olmuştur. Bu dönemde siyasal ve ekonomik alanlarda olduğu kadar sosyal ve kültürel alanlarda da birçok yeni sistem ve politikanın uygulandığı görülmektedir. Ekonomide atılım döneminin başlangıcı olan 1950'den itibaren tarımda yükselen Türkiye, dünya genelinde önemli bir yer edinmiş ve tarım sektöründeki olumlu gelişmeler istihdam, göç gibi konuların gündeme gelmesine yol açmıştır. Bu dönemde özellikle eğitim faaliyetleri, işçilerin sendikal hakları, göç, istihdam sorunu ve sağlık gibi alanlarda çeşitli çalışmalar yapılmıştır. Gerçekleştirilen çalışmaların Demokrat Parti'nin iktidarda olduğu süreç içinde ülkeye katkıları ve olumsuz etkileri çalışmada değerlendirilmektedir. Çalışma kapsamında parti iktidarı öncesi dönem, Demokrat Parti'nin iktidar sürecinin başladığı 1950 yılından 1960 yılına kadar geçen dönemde gerçekleştirilen sosyal politikalar ve bu politikaların genel etkileri hükûmet programları üzerinden incelenmektedir. Anahtar kelimeler: Demokrat Parti, Tarım Reformu, CHP, Adnan Menderes, Sosyal Politika