Somut olmayan kültürel miras taşıyıcısı tezhip eğitimcilerinin sürdürülebilir kalkınma yaklaşımları üzerine bir araştırma: Ankara örneği

Sanatın sürdürülebilir kalkınmaya katkıda bulunabilmesi için, sanatçıların bu konudaki farkındalıklarının gelişmiş olması gerekmektedir. Bunun yolu ise, çevreye duyarlı ve sürdürülebilirlik odaklı bir sanat eğitiminden geçmektedir. Geleneksel el sanatları ve özelde de tezhip sanatı, örgün eğitim kurumlarında sunulan bir eğitim konusu olmaktan ziyade, daha çok usta öğretici-öğrenci ilişkisi içerisinde nesilden nesile aktarıldığından, tezhip eğitimcilerinin sürdürülebilirliğe dair bilinç düzeyleri, bu noktada önem arz etmektedir. Bu nedenle bu çalışmanın amacı; tezhip eğitimcilerinin sürdürülebilir kalkınmaya yönelik bilinç, tutum ve davranış düzeyleri, bu değişkenler arasında anlamlı herhangi bir ilişkinin olup olmadığı ile söz konusu bilinç, tutum ve davranışlarda, yaş, cinsiyet ve eğitim değişkenleri bakımından gruplar arasında anlamlı farklılıklar olup olmadığını araştırmaktır. Bu doğrultuda, Ankara ilinde bulunan somut olmayan kültürel miras taşıyıcısı tezhip eğitimcileri üzerinde Sürdürülebilirlik Bilinç Ölçeği uygulanmış, ayrıca icazetli tezhip hocaları ile yapılandırılmış mülakatlar gerçekleştirildikten sonra elde edilen veriler hem nitel hem de nicel yöntemlerle analiz edilmiştir. Araştırma bulgularına göre katılımcı tezhip eğitimcilerinin sürdürülebilir kalkınmaya yönelik bilinç düzeyleri ile tutum ve davranışları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişkinin olduğu; söz konusu bilinç, tutum ve davranışlarda eğitim düzeyi bakımından anlamlı bir farklılık bulunduğu; eğitim durumu arttıkça, bilinç düzeyinin yükseldiği, bunun ise sürdürülebilir kalkınmaya dair tutum ve davranışlara yansıdığı görülmüştür. Bu bulgular ışığında, tezhip eğitimcilerinin sürdürülebilir kalkınma bilinçlerinin geliştirilmesi halinde, bunun tutum ve davranışlara yansıyacağı, bu surette de gelecek nesillere bir tür sürdürülebilirlik kültürünün aktarılabileceği sonucuna varılmıştır. Akademik yazında sanat ve sürdürülebilirlik kavramları arasındaki ilişkiyi irdeleyen çalışmalar olmakla birlikte tezhip sanatı ile sürdürülebilirlik arasındaki ilişkiyi konu edinen herhangi bir çalışma bulunmadığından, bu araştırmanın akademik yazında yaşanan bir boşluğun doldurulmasına katkıda bulunması beklenmektedir.