Sosyal ağ destekli uzaktan eğitim uygulamalarının öğrenci başarısı ve görüşlerine etkisi

Araştırmanın genel amacı, sosyal ağ destekli uzaktan eğitim uygulamalarının öğrenci başarısı ve görüşlerine etkisini belirlemektir. Araştırma bu amaç doğrultusunda, 2011-2012 eğitim-öğretim yılı bahar yarıyılında Fırat Üniversitesi Eğitim Fakültesi Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Öğretmenliği üçüncü sınıf öğrencileri ile yürütülmüştür. Araştırma kapsamında, Özel Öğretim Yöntemleri II dersinde "Proje Tabanlı Öğrenme", "Örnek Olay Yöntemi" ve "Programlı Öğretim" ünitelerinin öğretimi amacıyla uzaktan eğitim ve sosyal ağ uygulamaları gerçekleştirilmiştir. Uzaktan eğitim uygulamaları için öğretim yönetim sistemi olarak Blackboard tarafından geliştirilmiş CourseSites platformu, sosyal ağ uygulamaları için ise Ning platformu kullanılmıştır.Araştırmada iki deney bir de kontrol grubu olmak üzere toplam üç grup bulunmaktadır. Deney-I grubunda uzaktan eğitim, deney-II grubunda ise sosyal ağ destekli uzaktan eğitim uygulamaları yürütülmüştür. Kontrol grubunda ise yüzyüze öğretim ortamından yararlanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, her üç grupta da 25 öğrenci olmak üzere toplamda 75 öğrenci oluşturmaktadır. Nicel ve nitel yaklaşımların birlikte kullanıldığı araştırmanın verileri, başarı testi ve görüşme formlarından toplanmıştır. Çalışmanın nicel boyutunda, başarı testi öntest-sontest kontrol gruplu deneysel desene uygun olarak uygulama öncesinde ve sonrasında uygulanmıştır. Nitel boyutta ise uygulama sonrasında deney gruplarının her birinden seçilen öğrencilerle görüşmeler yapılmıştır. Araştırmacı tarafından geliştirilen başarı testi toplam 40 sorudan oluşmaktadır. Pilot uygulama sonrası yapılan madde analizi ile başarı testinin ortalama güçlüğü .53, KR-20 güvenirlik kat sayısı ise .78 olarak belirlenmiştir. Nicel verilerin analizinde SPSS for Windows 16.0 istatistik programı, nitel verilerin analizinde ise QSR Nvivo8 programından yararlanılmıştır.Araştırma sonucunda, sosyal ağ destekli uzaktan eğitim uygulamalarının, uzaktan eğitim uygulamalarına göre öğrencilerin akademik başarısı üzerinde daha olumlu etki yarattığı görülmüştür. Bununla birlikte, sosyal ağ destekli uzaktan eğitim uygulamalarının bilişsel alanın bilgi düzeyindeki davranışların kazandırılmasında diğer gruplardaki uygulamalara göre daha etkili olduğu, ancak bilişsel alanın kavrama düzeyindeki davranışların kazandırılmasında ise grupların birbirlerinden farklılaşmadıkları belirlenmiştir. Araştırmanın nitel boyutunda ise, öğrencilerin genel olarak ders kapsamında sosyal ağ ve uzaktan eğitim uygulamalarının kullanımına ilişkin olumlu görüş bildirdikleri ve bu uygulamaların ders öğretim elemanı ve diğer öğrencilerle iletişimlerini olumlu yönde etkilediği ortaya çıkmıştır. Ayrıca, öğrencilerin büyük bir kısmının uygulamalar sürecinde herhangi bir zorlukla karşılaşmadığı ve uygulamalara katılma açısından sistemin bir bireyi gibi hissetmede hiçbir öğrencinin sıkıntı yaşamadığı belirlenmiştir. Öğrenciler, araştırma kapsamında yürütülen uygulamaların diğer derslerde yürütülmesini istediklerini ve benzer bir sürece mesleki yaşamlarında yer vereceklerini ifade etmişlerdir. Ek olarak, öğrencilerin uzaktan eğitim ortamının yüzyüze öğrenme ortamından farklarına ve uygulamaların ilgi çekici yönlerine ilişkin çeşitli yorumlar yaptıkları görülmüştür. Görüşmelerden elde edilen veriler, araştırmanın her iki boyutunun sonuçlarının birbirlerini destekler nitelikte olduğunu göstermiştir. Bu bağlamda, yükseköğretimde uzaktan eğitim faaliyetlerini gerçekleştirmek amacıyla kullanılan öğrenme yönetim sistemlerinin sosyal ağlar ile desteklenerek kullanımının artırılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Eğitimde, sosyal ağ ve uzaktan eğitim platformlarının birlikte kullanılması, her iki teknolojinin olumlu etkilerinden daha fazla yararlanılabilmesini mümkün kılacaktır.Anahtar Kelimeler: Uzaktan eğitim, sosyal ağlar, öğrenme yönetim sistemi, Blackboard, CourseSites, Ning.