Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının algılarına göre kitle iletişim araçlarının sosyal bilgiler öğretiminde kullanımı

Araştırmada kitle iletişim araçlarının sosyal bilgiler öğretiminde kullanımına ilişkin sosyal bilgiler öğretmen adaylarının algılarını belirlemek amaçlanmaktadır. Bu amacın yanında araştırmada sosyal bilgiler öğretmenliği bölümünde öğrenim gören öğretmen adaylarının algılarının araştırmanın demografik değişkenleri olan cinsiyet, öğrenim görülen sınıf, gazeteleri takip etme durumu, radyo dinleme durumu, televizyon izleme durumu, internet kullanım durumu, sosyal medya araçlarını kullanım durumu ve akıllı telefon kullanım durumu değişkenlerine göre anlamlı bir şekilde farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemekte amaçlanmıştır. Araştırmada açıklanan amaçlar doğrultusunda, karma yöntem tasarımlarından açıklayıcı sıralı desen kullanılmıştır. Bu desende araştırmacı araştırmaya önce nicel bir aşamayı yöneterek başlar ve ikinci bir nitel aşamayla özel sonuçlar aramaya başlar. Bu kapsamda araştırmanın çalışma grubu nicel veriler ve nitel veriler için ayrı ayrı belirlenmiştir. Araştırmanın nicel verilerini toplamak için İnönü Üniversitesi, Eğitim Fakültelerinde öğrenim gören Sosyal Bilgiler Öğretmenliği bölümünde öğrenim gören öğrenciler evren olarak belirlenmiştir. Nicel verileri toplamak için evrenin ulaşılabilir olması nedeniyle örneklem alma yoluna gidilmemiştir. Yapılan araştırmanın nitel verilerini toplamak için amaçlı örnekleme yöntemlerinden maksimum çeşitlilik örneklem türü kullanılmıştır. Maksimum çeşitlilik örneklem türü doğrultusunda her sınıftan öğretmen adayı araştırmaya dâhil edilmiştir. Bu kapsamda her sınıftan beş öğretmen adayı olmak üzere toplamda 20 öğretmen adayı araştırmanın nitel verilerini toplamak için örnekleme alınmıştır. Araştırma kapsamında iki bölümden oluşan bir veri toplama seti kullanılmıştır. Veri setinin birinci bölümünde araştırmaya katılan öğretmen adaylarının kişisel bilgilerini belirlemeye yarayan sorular yer alırken, ikinci bölümünde araştırmacı tarafından geliştirilen "Sosyal Bilgiler Öğretiminde Kitle İletişim Araçlarını Kullanım Anketi" ne ilişkin maddeler yer almaktadır. Araştırmada öğretmen adaylarının kitle iletişim araçlarının sosyal bilgiler öğretiminde kullanımına yönelik algılarının genel ortalamasının da "Katılıyorum" düzeyinde olduğu tespit edilmiştir. Bu durum sosyal bilgiler öğretiminde kitle iletişim araçlarının kullanılabilirliğine ilişkin olarak öğretmen adaylarının olumlu görüşe sahip oldukları şeklinde yorumlanabilir. Ayrıca araştırmada cinsiyet değişkeninde "İşlev" alt boyutunda, öğrenim görülen sınıf değişkenine göre "Yarar" alt boyutunda, gazeteleri takip etme durumu değişkenine göre "İşlev" ve "Yarar" alt boyutlarında, radyo dinleme durumu değişkenine göre "Yarar" alt boyutunda, televizyon izleme, internet kullanım, sosyal medya araçlarını ve akıllı telefon kullanım değişkenlerine göre tüm alt boyutlarda kitle iletişim araçlarının sosyal bilgiler öğretiminde kullanımına ilişkin öğretmen adaylarının algılarının anlamlı farklılık gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Sözcükler: İletişim, Kitle İletişim, Sosyal Bilgiler, Sosyal Bilgiler Öğretimi