Sosyal bilgilerde bir yerel tarih uygulaması: Niğde örneği

Bu çalışmanın amacı Sosyal Bilgiler dersi 5. sınıf "Güzel Ülkem" ünitesinin işlenişinde yerel tarih etkinlikleri kullanmanın, öğrencilerin akademik başarılarına etkisini belirlemek ve öğrencilerin Sosyal Bilgiler dersinde yerel tarih öğretim yönteminin kullanımına yönelik görüşlerini belirlemektir. Bu amaçla Sosyal Bilgiler dersinde yerel tarih öğretim yöntemine uygun gezi etkinliği ile Niğde ilinde bulunan tarihi yer ve mekanlara gezi etkinliği düzenlenmiştir. Sosyal Bilgiler dersinde yerel tarih etkinlikleri kullanımının öğrenci başarısına etkisini belirlemek amaçlı öntest- sontest kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Ayrıca yerel tarih kapsamında gerçekleştirilen gezi etkinliği sonrası öğrencilerden nitel olarak görüşler alınıp deneysel deseni desteklemek amacıyla görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Niğde İl Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı bir ortaokulda 5. sınıfta öğrenim gören 40 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın deney grubu 20 öğrenci ve kontrol grubu 20 öğrenci olarak belirlenen rastgele seçilmiş 40 öğrenciden oluşturulmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak İlköğretim 5. sınıf Sosyal Bilgiler Dersi "Güzel Ülkem" konusunun belirlenen kazanımlarına göre hazırlanmış "Çoktan Seçmeli Test" ve "Eşleştirme Testi" ile uygulama sonrası öğrencilerin Sosyal Bilgiler dersinde yerel tarih uygulamaları ile ilgili görüşleri belirlemek amacıyla "Sosyal Bilgiler Dersi Yerel Tarih Uygulamalarına Yönelik Görüşme Formu" kullanılmıştır. Araştırmanın uygulama boyutunda 20 öğrenciden oluşan deney grubunda konular dört hafta boyunca yerel tarih yöntemine dayanan etkinlikler kullanılarak yapılırken, 20 öğrenciden oluşan kontrol grubunda ise dersler mevcut programa göre yapılmıştır. Öğrencilere program öncesinde ve sonrasında çoktan seçmeli test ve eşleştirme testi öntest- sontest olarak uygulanmıştır. Gezi etkinliği sonrasında deney grubu öğrencilerine görüşme formu dağıtılmıştır. Veri toplama araçları olan çoktan seçmeli test ve eşleştirme testinden alınan veriler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) ve ITEMAN (Item and Test Analysis program) programlarıyla analiz edilmiştir. Uygulanan görüşme formunun analizinde ise içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonuca göre yerel tarih etkinlikleriyle öğretim yapılan deney grubundaki öğrenci başarısı, programa dayalı öğretimin uygulandığı kontrol grubundaki öğrenci başarısına göre anlamlı düzeyde bir farka yol açmıştır (t(38) = -3,172, p<0.05). Yerel tarih etkinlikleriyle desteklenen öğretimin, programa dayalı öğretime göre öğrencilerin 5. sınıf Sosyal Bilgiler dersi "Güzel Ülkem" ünitesinde akademik başarıyı arttırmada daha etkili olduğu saptanmıştır. Yerel tarih öğretim yöntemi ile ilgili öğrenci görüşlerinin belirlendiği görüşme formunda ise öğrencilerin yerel tarih öğretim yöntemine bağlı gezi etkinliği sonrasında yerel tarih bilinci kazandıkları tespit edilmiştir. Her ilin yerel bir tarihi olduğu gerçeğinden yola çıkarak, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından okullarda kullanılması amacıyla her il için yerel tarih öğretimi ve etkinlikleri konusunda bilgi veren yerel tarih kitapları hazırlanması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Sosyal Bilgiler, Yerel Tarih, Niğde, Deneysel Desen