Sosyal gerçekçilik anlayışı ve Sadri Ertem'in roman ve hikayelerinde yapı, tema, anlatım

?Sosyal Gerçekçilik Anlayışı ve Sadri Ertem'in Roman veHikâyelerinde Yapı, Tema, Anlatım? adlı çalışmamızda, Ertem'in toplumcugerçekçi anlayış ile olan ilişkisi sorgulanmıştır. Türk edebiyatında toplumcugerçekçiliğin öncü yazarlarından Sadri Ertem (1898/1900-1943)'in romanlarıve hikâyeleri ?yapı, tema, anlatım? açısından incelenmiş; toplumcu gerçekçilikanlayışının eserlerine nasıl yansıdığı ortaya konmuştur.Her şeyden önce, tezimiz biyografik bir çalışma değildir. Bu sebepleErtem'in hayat hikâyesi üzerinde durulmamıştır. Romanları ve hikâyelerimerkeze alınmış ve çözümleyici (analitik) bir yöntemle tek tek incelenmiştir.Bu inceleme Ertem'in edebû kişiliğini ortaya koymakla beraber, daha özeldetoplumcu gerçekçi yönünü dikkate sunmuştur.Eserlerin ?yapı? incelemesinde ?olay örgüsü?, kişiler arasıkarşılaşmalar ve bu karşılaşmaların beraberinde getirdiği çatışmalar esasalınarak çözümlenmiş; karşılaşmalardan/çatışmalardan yola çıkılarak da?tema?ya ulaşılmıştır.Ertem'in romanlarının ve hikâyelerinin incelenmesinin yanı sıra yazarıntoplumcu gerçekçi çizgideki edebû görüşleri de irdelenmiş; toplumcu gerçekçieğilimleri, düşünsel çerçevede de ortaya konmuştur. Böylece incelemeboyunca eserlerinin alt yapısını oluşturan düşüncenin pratiğe dönüşme şeklide izlenmiştir.Sonuç olarak Ertem'in çeşitli özellikler itibariyle toplumcu gerçekçieğilimlerinin olduğu, zaman zaman toplumcu gerçekçi bir tavır sergilediği,toplumcu gerçekçi söylemi öne çıkardığı; bununla birlikte son kertedetoplumcu gerçekçi anlayış ile Cumhuriyet'in ilkelerini bağdaştırmaya çalıştığı,toplumcu gerçekçi çizgide eserler verirken resmû ideolojinin sözcülüğünü deyaptığı görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Sadri Ertem, toplumcu gerçekçilik, yapı/tema/anlatım,edebû kişilik, resmû ideoloji.