Sosyal medya ve algı yönetimi kapsamında manipülasyon, dezenformasyon ve propaganda: 'X' de fikir öncüleri adına açılan sahte hesaplar ve operasyonel hesaplar üzerine inceleme

İnternet teknolojisinin gelişmesi ile beraber köklü değişiklikler meydana gelmiştir; fakat asıl değişim ve dönüşüm Web 2.0 etkileşimli internet ile başlamıştır. Sosyal ağların oluşumuna zemin hazırlayan Web 2.0 teknolojisi, bireylerin haber alma ve iletişim kurma yöntemlerini değiştirmiştir. Sosyal medyanın sunmuş olduğu imkanlar, bireylerin sosyal medyayı cazip bir araç olarak görmesini sağlamıştır. Bununla birlikte kullanıcı sayısı artan sosyal medyanın popülaritesi de artmış ve görünür olmak isteyen her birey, kurum veya kuruluş sosyal platformlarda bulunma ihtiyacı duymuştur. Sosyal medya platformları; hükümetler, politikacılar, devlet adamları ya da gazeteciler tarafından kullanılmaktayken; bireylerin kendi fikir ve görüşlerini dayatmak için fikir öncüleri adına hesap açarak paylaşımlar yapması da kaçınılmazdır. Sahte hesaplar için sosyal medyanın ucuz, hızlı, kolay kullanımı ve sınırlamaya karşı esnek olması bu alanın istismarını kolaylaştırmıştır. Bununla birlikte terör örgütleri ile ilişkili olan ve sosyal medya yapılanmasında kendilerini; İslamcı, Türkçü, Kemalist, Sosyalist, Ülkücü" kılığına girerek gizleyen operasyonel hesaplar da Twitter üzerinden yerli ve milli hesapların perdelenip FETÖ, PKK yanlısı ve muhalif hesapların ön plana çıkartılarak kamuoyu manipüle etmektedir. Bu çalışma, fikir öncüleri adına açılan sahte hesaplar ile operasyonel hesapların, sosyal medya platformlarında biri olan X'te; manipülasyon, dezenformasyon, misenformasyon ve propaganda uygulamaları nitel araştırma yöntemlerinden eleştirel söylem analizi yöntemini kullanarak ortaya çıkarılmakta ve bu sahte hesapların sosyal medya algı yönetimi tekniklerini açıklanmaktadır. Bulgular incelendiğinde; operasyonel ve sahte hesapların algı yönetim süreçlerini etkili bir şekilde kullandığı ve bu hesapların sosyal medyayı; itibarsızlaştırmak, kışkırtmak, korku ve infial yaratmak gibi amaçlar için kullandığı görülmektedir. Anahtar kelimeler: Sosyal medya, Algı yönetimi, Dezenformasyon, Manipülasyon, Propaganda, Fikir öncüleri.