Spor lisesi ve fen lisesi öğrencilerinin sportif aktivite düzeylerinin vücut kompozisyonu ve kemik mineral yoğunluğu üzerine etkileri

Bu araştırma Spor Lisesi ve Fen Lisesi öğrencilerinin spor aktivite düzeylerinin kemik mineral yoğunluğu, vücut kompozisyonları ve kemik gelişimi üzerine etkilerini belirlemek amacı ile yapılmıştır.Karşılaştırma için derslerinin sportif aktivite içeriği fazla olan Spor Lisesi öğrencileri ile, sportif aktivite içeriği daha az olan Fen Lisesi öğrencileri seçilmiştir.Araştırmamıza yaş ortalaması 17.40±1.46 yıl olan 59 kişi dâhil edilmiştir. Birinci grup araştırma grubu (n=29) Spor Lisesi öğrencilerinden, ikinci grup (n=30) Fen Lisesi öğrencilerinden kontrol grubu şeklinde oluşturulmuştur.Antropometrik ölçümler (boy ve kilo) minimum giysi ile ve standart Stadiometre (Seca, Germany) cihazı ile yapılmıştır. Kemik Mineral Yoğunluğu (KMY) Ölçümleri kemik dansitometre cihazı (DEXA; Hologic Discovery 4500 QDR, Waltham, USA) ile ve el bilek X-ray radyografi ölçümleri ise röntgen cihazı (hoffman selector c) ile yapılmıştır. Vücut kompozisyonunu oluşturan, Vücut Kitle İndeksi (VKİ), Bazal Metabolizma Hızı (BMH), Vücut Yağ Oranı (%VYO), Vücut Yağ Kitlesi (VYK), Yağsız Vücut Kitlesi (YVK), Toplam Vücut Su Kitlesi (TVS), Biyoelektrik İmpedans Analiz (BIA,Tanita BC 418) cihazı ile ölçülmüştür. Cinsiyet, yaş gibi karakteristik özellikler sorgulama yöntemi ile alınmıştır.Çalışmada deney ve kontrol grubunun Kemik Mineral Yoğunluğu ölçüm sonuçları arasındaki fark istatistiksel açıdan (p<0,01) düzeyinde anlamlı bulunurken, iki grubun vücut kompozisyonları arasında bir farklılık görülmemiştir (p>0,05).Öğrenciler içinden rastgele seçilen 22 kişinin el bilek grafi sonuçlarına göre, epifiz büyüme plağı dikkate alındığında Elazığ Kaya Karakaya Spor Lisesi ve Diyarbakır Rekabet Kurumu Cumhuriyet Fen Lisesi öğrencileri arasında Yates Düzeltmeli Khi-Kare testine göre anlamlı farklılık bulunmuştur (p=0.00).Elde edilen verilerin analizi sonucunda; Elazığ Kaya Karakaya Spor Lisesi öğrenciler ile Diyarbakır Rekabet Kurumu Cumhuriyet Fen Lisesinde okuyan öğrencilerin kemik mineral yoğunluğu ve kemik epifiz büyüme plağı parametreleri üzerine sportif aktivitenin etkileri araştırılmış ve aralarındaki anlamlılık düzeyleri üzerine olumlu etkisinin olduğu gözlenmiştir.Anahtar Kelimeler: Spor, Vücut Kompozisyonu, Kemik Mineral Yoğunluğu, Lise öğrencisi