Steptozotosin ile deneysel olarak diyabet oluşturulan ratlarda Plantago major'un oral flora ve immun sistem üzerine olan etkisi

Diabetes mellitus tüm dünyada en sık rastlanan endokrin hastalıktır. Diyabetli hastalarda immun sistemde değişiklikler meydana gelir ve enfeksiyonların gelişimine daha duyarlıdırlar. Son yıllarda diyabet tedavisinde yeni alternatif ürünlerin belirlenmesi ile ilişkili olarak yapılan çalışmalarda pek çok doğal bitkinin diyabete olan etkisi çalışılmaktadır. Bu çalışma ile deneysel olarak diyabet oluşturulan ratlarda Pl. major'ün ağız florası ve immun sistem üzerine olan etkisinin biyokimyasal ve mikrobiyolojik belirteçler ile gösterilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada hayvan materyali olarak 30 adet erkek Wistar Albino rat kullanılmıştır. Ratlar kontrol, diyabet, Pl. major, diyabet+Pl.major, diyabet+insülin olmak üzere 5 gruba ayrılmıştır. Tüm hayvanlar 4 haftalık deneme boyunca standart yem ve suyla beslenmiştir. Diyabet oluşturmak için; diyabet ve diyabet+ Pl.major grubundaki ratlara (65 mg/kg) tek doz streptozotosin i.p. olarak uygulandı. Diyabet oluşumunu takiben diyabet+ Pl. major ve Pl. major grubunda bulunan ratlara günlük tüketecekleri su miktarı hesaplanarak, rat başına 0,3 mg/ml Pl.major olacak şekilde içme sularına eklendi. Ratların oral mukoza total bakteri sayısının belirlenmesi amacı ile 21 günlük deneme süresi boyunca her hafta svap örnekleri ve deneme sonunda kan örnekleri alındı. Diyabette Pl. major'un etkisinin araştırıldığı çalışmada; diyabet+Pl. major grubunda glikoz, serum TNF-α, IL-6, defensin ve nesfatin-1 düzeyleri diyabet grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derece düşük bulunurken, serum insülin ve IGF-1 düzeyleri yüksek bulunmuştur. Oral mukozası total bakteri sayısı ve IL-10 düzeylerinde ise her iki grup arasında anlamlı bir fark belirlenememiştir. Bu çalışmayla; diyabetli ratlarda Pl. major uygulanmasının insülin benzeri etki göstererek, kan glikoz düzeyi düşürdüğü ve immun sistemi düzenlediği belirlenmiştir. Çalışmadan elde edilen verilerin ışığında; Pl. major'un ileriki yıllarda insülin direnci ve diyabet tedavisinde takviye olarak kullanılabileceği düşünülmektedir.