Nijerya ekonomisinde menkul kıymetler borsası oynaklığı ve makro ekonomi performansı

Bu tez, Nijerya'nın 1985 1. çeyrek - 2012 4. çeyrek dönemleri zaman serisi verileri kullanılarak, menkul kıymetler borsasındaki oynaklığın, başta reel gayri safi yurt içi hasıla ve enflasyon üzerindeki etkileri olmak üzere, makro iktisadi değişkenler üzerindeki etkilerini araştırmaktadır. Bunun için iki denklem kurulmuştur: Reel gayri safi yurt içi hasıla denklemi ve enflasyon denklemi. Analiz iki bölüme ayrılmıştır. İlk bölümde ARCH, GARCH, EGARCH ve TGARCH oynaklık modelleri yer almaktadır. Bu modeller, hisse senedi endeksi (ASI) serilerinde (Nijerya menkul kıymetler borsası endeksi vekili olarak kullanılmaktadır.) en uygun modeli seçmek için model seçme kriterleri ve tahmin performansına dayalı olarak karşılaştırılmıştır. Daha sonra TGARCH modeli en iyi model olarak seçilmiş ve böylece Nijerya menkul kıymetler borsası oynaklığı serileri bu şekilde oluşturulmuştur. İkinci bölümde, sınır test analizi ko-entegrasyon yaklaşımı ve ARDL modeli uygulanmıştır. Sınır test analizi sonuçları, Nijerya menkul kıymetler borsası oynaklığı ve makro ekonomik değişkenler arasında ko-entegrasyon ilişkisi olduğunu göstermiştir. ARDL model sonuçları ise menkul kıymetler borsası oynaklığının reel GDP ve enflasyon üzerinde kısa ve uzun dönemde Nijerya'da etkisi olmadığını belirtmektedir. Buna karşılık, sonuçlar aynı zamanda kısa dönemde Nijerya menkul kıymetler borsası oynaklığının enflasyon üzerinde önemli pozitif etkisi olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Menkul kıymetler borsası oynaklığı, reel GDP denklemi, enflasyon denklemi, ARCH aile modelleri, sınır testleri, ARDL modeli