Süleymaniye (Irak) yöresinde keçilerde Eimeria türlerinin yaygınlığı

Bu çalışma, Süleymaniye yöresinde keçilerde bulunan Eimeria türlerinin yaygınlığının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla, Ağustos 2016 – Mart 2017 tarihleri arasında Süleymaniye iline bağlı yedi çalışma merkezine (Arbat, Sewng, Zewe, Khalakan, Sitak, Shexrash ve Bewre) birer kez gidilerek, sağlıklı görünen ve rasgele seçilen 150 keçiden (75 dişi, 75 erkek) dışkı örnekleri toplanmıştır. Dışkı örnekleri keçilerin rektumlarından doğrudan alınmış ve laboratuvarda Sheather'in doymuş şekerli su solusyonu kullanılarak, santrifüj flotasyon yöntemi ile mikroskop altında incelenmiştir. Muayene edilen toplam 150 adet keçinin 134'ünde (% 89.33) 9 farklı Eimeria türü tespit edilmiştir. Bu türlerin E. alijevi, E. arloingi, E. ninakohlyakimovae, E. christenseni (ahsata), E. caprovina, E. caprina, E. hirci (crandallis), E. apsheronica (faurei), E. jolchijevi olduğu görülmüştür. En yaygın türler E. alijevi (% 61.94) ve E. christenseni (% 60.44), az yaygın tür ise E. caprinova (% 5.22) olmuştur. En yüksek prevalans, yerleşim merkezlerine göre Khalakan'da (% 100) görülmüştür. Enfeksiyon oranlarının cinsiyete ve yaş aralığına göre dağılımında, en yüksek oran erkek keçilerde (%92) ve 0-1 yaş arası oğlaklarda (% 90.24) tespit edilmiştir. Keçilerde bulunan Eimeria spp.'nin cinsiyete göre dağılımında ise; dişilerde en yüksek oranlarda E. alıjevi ve E. christenseni (%50.76) , erkeklerde ise E. alıjevi (%72.46) görülmüştür. Muayene edilen 150 keçiden %10.67'sinin enfekte olmadığı, %13.33'ünün tek türle ve %76'inin ise miks enfeksiyona yakalandığı tespit edilmiş; miks enfeksiyonların ise, en fazla 9 türden oluştuğu saptanmıştır. Sonuç olarak, Süleymaniye yöresindeki keçilerde Eimeria türlerinin varlığı ilk kez ortaya konulmuş, 9 farklı Eimeria türü identifiye edilmiş. Bu çalışmanın sonuçları, Süleymaniye yöresinde coccidiosis'in yaygın olduğunu göstermiştir.