Süneklik düzeyi yüksek merkezi çaprazlı çelik çerçevelerde çapraz formlarının ve konumlarının deprem davranışına etkisinin incelenmesi

Teknolojinin gelişiminin de etkisi ile beraber çelik malzemesinin inşaat sektöründeki yeri daha da artmıştır. Günümüzde kullanımı oldukça sıklaşan çeliğin gelecekte daha da çok kullanılacağı öngörülmektedir. Çelik yapıların kullanım sıklığının artması aynı zamanda onların statik ve dinamik yükler altında daha yüksek performans göstermesi için yapılan bilimsel çalışmaların artmasını da sağlamıştır. Süneklik düzeyi yüksek çelik çaprazlı çerçevelerin yapıyı daha rijit hale getirdiği ve yapının kat deplasmanlarının sınırlanmasına katkı sunduğu bilimsel çalışmalar ile kanıtlanmıştır. Bu tez çalışmasında ilk bölümde çelik yapıların tarihçesi, özellikleri, avantajları, dezavantajları, depreme dayanıklı çelik yapı tasarımı, süneklik kavramı, plastik mafsal kavramı, Eşdeğer Deprem Yükü metodu, rüzgar yükü, kar yükü ayrıca çalışmanın amaç ve önemi anlatılmıştır. İkinci bölümde literatür taraması yapılarak daha önce yapılmış çalışmalar özetlenmiştir. Üçüncü bölümde bu çalışmada analiz edilecek olan modeller tanıtılarak bu modellerin ortak özellikleri ve parametrelerinden bahsedilmiş ayrıca kullanılan analiz programı ve programı kullanarak modellerin oluşturulması anlatılmıştır. Dördüncü bölümde on farklı model ile yapılmış olan bu çalışmanın tasarım sonuçları ve analiz sonuçları ortaya konulmuştur. Beşinci bölümde bu sonuçlar karşılaştırılarak analiz edilmiştir. Deformasyona uğrayarak önemli miktarda enerjiyi sönümleyebilen çapraz elemanlar ters V çapraz, V çapraz, X çapraz gibi farklı formlarda kullanılabilirler. Bu çalışmada farklı formlarda olan çapraz elemanların iki farklı yönde yerleştirilmesi sonucunda etki ettirilen deprem yüklerine karşı göstermiş oldukları performans incelenmiştir. X çaprazın kullanıldığı modelin kat ötelenmelerini daha yüksek oranda sınırlandırdığına, daha yüksek rijitliğe sahip olduğuna ve daha iyi deprem davranışı sergilediği sonucuna ulaşılmıştır.