Sûre isimleri açısından Kur'ân'ın anlaşılması

Kur'ân üzerine yapılan çalışmalarda Kur'ân-ı Kerîm'in pek çok yönüne temas edilmekle birlikte sûrelerin isimleri üzerine pek durulmamış, bu konuyu ele alanlar da birkaç satırlık bilgiden öteye geçmemişlerdir. İşte biz bu hususta çalışma yapmanın faydalı olacağına ve önemli bir boşluğu dolduracağına inanarak böyle bir konuyu inceledik.Bu çalışma ile amacımız, okuduğumuz ancak genellikle Arapça orijinal isimleri ile anıldıklarından çoğu zaman ne mânaya geldiklerine dikkat etmediğimiz ve çoğumuzun anlamını bilmediği Kur'ân sûrelerinin isimlerini açıklamak, isimlerin verdiği mesajları ortaya çıkarmak; isimle müsemmâ arasındaki irtibatını ortaya koyarak bu isimlerin işaret ettiği mânaları öğrenmek, buradan hareketle sûrelerin isimleri ile muhtevaları arasındaki ilişkinin tefsir ilmine yapabileceği katkıları ortaya çıkarmaktır.Bu çalışma ile yapılmaya çalışılan, sûreler tefsir edilirken sûre isimleri hangi ölçüde yardımcı olabilir sorusunun cevabını aramak, ayrıca sûrenin isminden muradın ne olduğunu anlayarak o sûrenin mesajlarını tesbit etmenin mümkünlüğünü araştırmaktır. Zira sûreleri, dolayısıyla Kur'ân'ı anlamaya yönelirken önce onun mahiyetini ve hedeflerini olanca kapsamıyla idrak etmek gerekmektedir.Burada, sûre isimlerinin kaynağı meselesi karşımıza çıkmaktadır. Bu bakımdan hangi sûrelere hangi isimlerin verildiği, bu isimlerin tevkîfî mi yoksa ictihâdî mi olduğu vb. konular üzerinde durulmuştur.Sûre isimlendirilmesini tevkîfî olduğunu kabul edecek olursak sûrede vurgulanmak istenen hususun Hz. Peygamber (a.s.) tarafından belirtilmiş olduğu sonucuna varırız ki bu netice sûrelerin içerikleriyle ilişkisini çok önemli hale getirir. Sûre isimlendirilmesinin ictihâdîliğini varsayarsak o zaman da sahâbe ve tâbiînin, verdikleri bu isimleri sûrelerin ekseni olarak gördükleri sonucuna varırız ki bu da sûrelerin anlaşılmasında küçümsenecek bir durum değildir.Bu açıdan sûreler tefsir edilirken sûre isimlerinin de hareket noktası olarak alınması gerektiğini düşünüyoruz.