Tanzimat'tan Cumhuriyet'e Türk romanında kadının değişimi

Tanzimat'tan Cumhuriyet'e kurmaca metinlerde işlenen konulara baktığımızda hatta daha öncesinde "kadın"ın yazınsal türlerde farklı şekillerde işlendiği görebiliriz. Bazı yazarlar, kadını, benimsedikleri bir tez doğrultusunda merkeze almış ve bu bağlamda onu çeşitli maceralara iterek tezlerini ispat etmeye çalışmıştır. Bazıları ise kadını sadece bir aşk nesnesi olarak değerlendirmiş ve romanına bu şekilde dahil etmiştir. Çalışmamızda, incelenen başkişisi kadın olan on yedi romanda, kadının romanlarda ne şekilde işlendiği ve kadınlarda roman boyunca gözlemlenen değişim ele alınmaya çalışılmıştır. Çalışmamızda, kadın konulu çeşitli çalışmalardan da kaynak gösterilerek yararlanılmıştır. Giriş bölümünde kadın ve toplum ilişkisinden başlanarak kadının edebiyattaki yeri ve zaman içinde statüsündeki değişimi açıklanmaya çalışılmıştır. Kadının toplumdaki yeri, eğitim hayatı, tarih içindeki rolü, edebiyattaki yeri, kadının değişimle ilişkisi ve romandaki değişimi gösterilmeye çalışılmıştır. İncelenen romanlardaki kadınların akıbetlerine göre yapılan bölümlendirmelerde her roman kendi içinde incelenmiş ve değerlendirme sonunda roman başkişilerindeki değişimin derecesi ortaya konulmaya çalışılmıştır. Ardından incelememizin genel değerlendirilmesi yapılarak çalışmamız neticelendirilmiştir. Başkişisi kadın olan, yazıldığı dönemde ve sonrasında ses getiren on yedi romanın ele alındığı bu çalışmada, her roman, eser odaklı incelenmiş yazarlar hakkında detaylı bir inceleme ve açıklama yapılmamıştır. Anahtar Sözcükler: kadın, değişim, kadın kimliği, edebiyat, roman.