Yüksek LisansAçık Erişim

Tarihî romanların sosyal bilgiler ile Türkiye Cumhuriyeti inkılap tarihi ve Atatürkçülük dersi öğretiminde kullanılması üzerine bir inceleme

2020
0 görüntülenme
0 i̇ndirme
Danışman: Prof. Dr. Mesut Aydın

Özet (TR)

Bu çalışmada Sosyal Bilgiler Öğretimi ve Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük ders programlarında yer alan tarih konularının aktarımı, kültürel miras aktarımı ve değerler öğretimi noktasında tarihi romanların yerini ve öneminin ne olduğu incelenmeye çalışılmıştır. Araştırmanın problem durumuna yönelik 6. Sınıf Sosyal Bilgiler dersinin "Tarihe Yolculuk" ünitesinin "Türklerin Anayurdu Orta Asya", "Türkler İslamiyet Tanışıyor" ve "Yeni Yurt Anadolu" konularında yer alan tarihi bilgiler ile paralellik gösteren konulara sahip Bozkurtların Ölümü, Bozkurtlar Diriliyor ve Ak Topraklar başlıklı romanlar ile 7. Sınıf Sosyal Bilgiler ders kitabında yer alan "Türk Tarihinde Yolculuk" ünitesindeki " Bir Devlet Doğuyor" ve "Osmanlı Fetih Siyaseti" konularıyla paralellik gösteren bir konu içeren Deli Kurt romanı incelenmiştir. Araştırmanın Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük ders programında yer alan "Milli Uyanış: Bağımsızlık Yolunda Atılan Adımlar" ve " Milli Bir Destan: Ya İstiklal Ya Ölüm!" ünitelerinde bulunan "Ermeni Sorunu", "I. Dünya Savaşı'nın Sonu", "İşgal Yıllarında Anadolu", "Cemiyetler ve Kuva-yı Miilliye", "İstiklal yolculuğu", "Batı Cephesi" ve "Direnişten Dirilişe: Sakarya'dan Büyük Taaruz'a" konularıyla paralellik gösteren konulara sahip Ateşten Gömlek ve Vurun Kahpeye romanları incelenmiştir. Araştırmada seçilen kitapların kararında ders konularıyla en yakın paralellik içindeki romanlar olma, türlerinde yazılmış ilk örnekler ve okuyucu ile buluşma oranını ifade edebilecek baskı sayıları gibi kriterler göz önünde bulundurulmuştur. Çalışma nitel araştırma yöntemlerinden tarama yöntemine göre düzenlenmiş ve veriler doküman analizi yoluyla toplanarak elde edilen veriler içerik analizi tekniğiyle değerlendirilmiştir. Çalışmada incelenen Bozkurtların Ölümü, Bozkurtlar Diriliyor, Ak Topraklar ve Deli Kurt romanları tarih konularının aktarımında, kültürel miras aktarımında ve değer öğretimindeki yeri ve önemine ilişkin bulgular şeklinde yorumlanırken Ateşten Gömlek ve Vurun Kahpeye romanları ise tarih konularının aktarımındaki yeri ve önemine ilişkin bulgular başlığıyla analiz edilmeye çalışılmıştır. Araştırmada ulaşılan ve analiz edelin bulgular neticesinde Bozkurtların Ölümü ve Bozkurtlar Diriliyor romanlarının "Türklerin Anayurdu Orta Asya" konusunda yer alan I. ve II. Kök Türk devletleri hakkında verilen tarih bilgileriyle yoğun bir paralellik gösteren aktarımlara sahip olduğu tespit edilmiştir. Bununla beraber "Türklerin Anayurdu Orta Asya" konusunda yer alan genel tarihi bilgilerini de aktaracak zengin bulgular tespit edilmiştir. Araştırmada yer alan Ak Topraklar romanının "Yeni Yurt Anadolu" ve "Türkler İslamiyet ile Tanışıyor" başlıklı konularında yer alan tarih bilgileri ile zengin bir uygunluk gösterdiğini tespit edilmiştir. 7. sınıf Sosyal Bilgiler dersinde yer alan " Bir Devlet Doğuyor" ve "Osmanlı Fetih Siyaseti" konularıyla öğrenciye verilmesi hedeflenen konularında Deli Kurt romanında işlenen olay örgüleriyle ciddi bir uyum içinde olduğu belirlenmiştir. Araştırmanın Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük ders programında yer alan "Milli Uyanış: Bağımsızlık Yolunda Atılan Adımlar" ve " Milli Bir Destan: Ya İstiklal Ya Ölüm!" ünitelerinde yar alan konuların öğretilmesi noktasında yeri incelenen Ateşten Gömlek ve Vurun Kahpeye romanlarında zengin bir tasvir ve anlatımın olduğu tespit edilmiştir. Sosyal Bilgiler dersinde verilmek istenen ve yukarıda belirttiğimiz ünite ve konularda yer alan kültürel miras aktarımı ve değer öğretimi hedeflerinin de belirlenen eserlerde zengin örneklerle karşılık bulduğu tespit edilmiştir. Yapılan araştırma sonucunda Sosyal Bilgiler 6 ve 7. Sınıflar ile 8.Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük derslerinde yer alan tarih konularının işlenişinde, hedeflenen kültürel miras aktarımlarının ve değer öğretimlerinin aktarılmasında destek alınmasına uygun tarihi romanların belirlenmesine örnek teşkil edebilecek değerlendirmeye ulaşılmış olup tarihi romanların ele alınan derslerin kullanımında edebi materyal olarak önemli bir yere sahip olduğu sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Sosyal Bilgiler, tarih öğretimi, kültürel miras, değer öğretimi, inkılap tarihi, tarihi roman, roman, edebi materyal.

Yazar

Dr. Mürsel Özpek

Bu Yayına Nasıl Atıf Yapılır

Mürsel Özpek (Yüksek Lisans Tezi). Tarihî romanların sosyal bilgiler ile Türkiye Cumhuriyeti inkılap tarihi ve Atatürkçülük dersi öğretiminde kullanılması üzerine bir inceleme, 2020, İnönü University.

Lisans

Tüm Hakları Saklıdır

Bu eser belirtilen lisans koşulları altında paylaşılmaktadır.

İnönü University tezlerinden daha fazlası