Tekinsizlik kavramı bağlamında Philip Rıidley tiyatrosu: The Pitchfork Disney, Mercury Fur ve Leaves of Glass oyunları üzerine bir inceleme

Bu çalışma, tekinsizlik kavramını merkeze alan çağdaş İngiliz tiyatrosunun dikkat çeken isimlerinden Philip Ridley'nin The Pitchfork Disney, Mercury Fur ve Leaves of Glass adlı üç önemli oyununu kapsamlı bir biçimde incelemektedir. Tekinsizlik, Freud'un 1919 tarihli "Das Unheimliche" makalesinde tanımlandığı biçimiyle; tanıdık olanın aniden yabancılaşması, bastırılmış olanın geri dönmesi ve bireyde hem korku hem de merak uyandıran bir ruh durumu olarak ele alınmıştır. Bu bağlamda tezde, söz konusu kavram anlatı yapısı çerçevesinde değerlendirilmiş; atmosfer, mekân, karakter inşası ve dil kullanımı gibi unsurlar Freud'un yanı sıra Lacan, Jentsch ve Mark Fisher gibi düşünürlerin yaklaşımlarıyla birlikte ele alınmıştır. The Pitchfork Disney, Presley ve Haley adında iki kardeşin çocukluk travmalarıyla baş başa kaldıkları klostrofobik bir evde geçer. Gerçek ile fantezinin iç içe geçtiği bu dünyada, dışarıdan gelen Cosmo Disney karakteri aracılığıyla tekinsizlik doruğa ulaşır. Mercury Fur, distopik bir gelecekte belleğin yitimi ve şiddetin sıradanlaştığı bir ortamda geçer. Burada tekinsizlik, hem bireysel hem de toplumsal boyutlarda derinleşmektedir. Leaves of Glass ise geçmişle yüzleşmenin kaçınılmazlığına odaklanır. İki kardeş arasında gelişen gerilimli ilişkide, bastırılmış aile sırları yavaş yavaş açığa çıkarken psikolojik çözülme tekinsizlikle birleşir. Ridley'nin In-Yer-Face tiyatrosu estetiğiyle kaleme aldığı bu üç oyun, seyirciyi rahatsız eden temalar, çarpıcı sahneleme biçimleri ve yoğun duygusal atmosferiyle birlikte tekinsizliğin çağdaş tiyatrodaki işlevini sorgulayan önemli örneklerdir.