Teknoloji-vasıf ilişkisi bağlamında emek sürecinde yaşanan dönüşüm: Hekimlere ilişkin bir saha çalışması

Emek süreci teorisi; emeğin kendisi, nesnesi ve üretim araçları unsurları ile üretim yapılanmasını analiz eden bir yaklaşımdır. Teoriye göre teknolojinin etkisiyle gelişim gösteren üretim araçları, bir bütün halinde emek sürecini dönüştürebilme potansiyeline sahiptir. Bu tez kapsamında, teknolojik gelişmelerin etkisiyle profesyonel bir meslek grubu olan hekimliğin yaşamış olduğu dönüşüm emek süreci teorisi ile analiz edilmeye çalışılmıştır. Tez çalışmasında, tıbbi teknolojilerdeki gelişmelerin hekimlerin vasıf düzeyi üzerindeki etkilerinin saptanması amaçlanmıştır. Hekimlerin emek sürecinde yaşanan teknoloji temelli dönüşümler neticesinde klinik vasıflarının aşınıp aşınmadığının ortaya konulması temel sorunsal olarak belirlenmiştir. Tez kapsamında, nitel bir araştırma yöntemi benimsenerek saha araştırması yürütülmüş ve toplamda 36 hekim ile derinlemesine mülakat yapılmıştır. Elde edilen nitel veriler, emek süreci teorisi ile belirlenen kavramsal çerçeve bağlamında betimsel analiz yaklaşımı ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen verilerden hareketle, tıbbi teknolojilerdeki gelişmelerin tetiklediği bir dizi dönüşüm sonucunda hekimlerin bütüncül tıp bilgisi ve işin yürütümündeki özerklik bağlamında klinik vasıflarının aşınma eğilimi içerisinde olduğu bulgusuna ulaşılmıştır.