Teknolojik stres faktörlerinin dijital teknoloji kullanma niyetine etkisinde sisteme güven faktörlerinin aracılık rolü: Sosyal normların düzenleyici etkisi

Adem DİNDORUK, Teknolojik Stres Faktörlerinin Dijital Teknolojiyi Kullanma Niyetine Etkisinde Dijital Teknolojiye Güvenin Aracılık Rolü: Sosyal Normların Düzenleyici Etkisi, Başkent Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı Tezli Yüksek Lisans Programı, 2025 Bu çalışmada, teknolojik stres faktörlerinin bireylerin dijital teknolojileri kullanma niyetine etkisinde, dijital teknolojilere duyulan güvenin aracılık ve sosyal normların düzenleyici rolü incelenmiştir. Araştırmada kurulan modelde yer alan değişkenler arasındaki etkileşimleri tespit edebilmek amacıyla çeşitli hipotezler ileri sürülmüş ve test edilmiştir. Çalışmada nicel araştırma yöntemlerinden yararlanılmış olup, veri toplama sürecinde kolayda örneklem metodu tercih edilmiştir. Araştırmanın evrenini Türkiye'de savunma sanayi ve yüksek teknoloji sektörlerinde faaliyet gösteren kurumlarda görev yapan mühendisler, yöneticiler ve teknik uzmanlar oluşturmaktadır. 434 katılımcıdan anket yoluyla elde edilen veriler üzerinde analizler gerçekleştirilmiştir. Araştırmada SPSS ve AMOS yazılımları kullanılarak değişkenler üzerinde doğrulayıcı faktör, korelasyon, regresyon, aracılık ve düzenleyicilik analizleri yapılmıştır. Elde edilen bulgular, teknostresin dijital teknoloji kullanma niyeti üzerinde olumsuz ve anlamlı bir etkisi olduğunu göstermiştir. Bunun yanında dijital teknolojilere duyulan güvenin, teknostres ile teknoloji kullanma niyeti arasındaki ilişkide kısmi aracılık rolü üstlendiği tespit edilmiştir. Ayrıca sosyal normların, söz konusu ilişkilerde düzenleyici etki yaratarak bireylerin teknolojiye yönelik olumlu tutumlarını güçlendirdiği görülmüştür. Bu sonuçlar, dijital dönüşüm süreçlerinde sadece teknolojik altyapıya değil; aynı zamanda çalışanların psikososyal deneyimlerini dikkate alan uygulamalara da önem verilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Araştırma bulgularının, teknostres, güven ve sosyal norm kavramlarının birlikte değerlendirilmesine ışık tutması ve literatürdeki önemli bir boşluğu doldurması beklenmektedir. Ayrıca, dijital dönüşüm sürecinde çalışanların güven algısını pekiştirecek, sosyal etkileşimleri destekleyecek ve stres faktörlerini azaltacak kurumsal stratejiler geliştirilmesi konusunda uygulayıcılara yol gösterici katkılar sunacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Teknostres, Dijital Teknoloji Kullanma Niyeti, Güven, Sosyal Normlar, Dijital Dönüşüm