Temporomandibular eklem disfonksiyonuna sahip olan romatoid artritli bireylerde manuel tedavi uygulamalarının etkinliği

Bu çalışma temporomandibular eklem disfonksiyonuna sahip olan romatoid artritli bireylerde manuel terapi uygulamalarının ağrı, eklem hareket açıklığı, eklem pozisyon hissi üzerindeki etkisini incelemek amacıyla yapıldı. Çalışmaya dahil edilen 57 hasta basit rastgele yöntem ile 3 gruba ayrıldı. Grup 1'e çiğneme kaslarına yumuşak doku mobilizasyonu ve grup 2'ye temporomandibular eklem mobilizasyonu haftada 2 olmak üzere 6 hafta boyunca uygulandı. Kontrol grubuna tedavi yapılmadı. Gruplar tedavi öncesi ve tedavi sonrası olmak üzere 2 kez değerlendirildi. Kontrol grubuna ilk değerlendirmeden 6 hafta sonra ikinci değerlendirme yapıldı. Servikal bölge eklem hareket açıklığı ve eklem pozisyon hissini değerlendirmek için C-ROM, TME hareket açıklığını değerlendirmek için milimetrik cetvel, kasların basınç ağrı eşiğini değerlendirmek için Algometre, baş ağrısı için Baş Ağrısı Etki Testi- HIT-6, temporomandibular disfonksiyon şiddeti için Fonseca Anamnestik İndeksi(FAİ) ve Çene Fonksiyon Kısıtlanma Skalası-20(JFLS-20), emosyonel durum için Yaygın Anksiyete bozukluğu-7(GAD-7) kullanıldı. Servikal eklem hareket açıklığında, kontrol grubunda yalnızca sağ lateral fleksiyon açısı tedavi öncesi-sonrası artış göstermiştir (p<0.05). Yumuşak doku mobilizasyonu grubunda fleksiyon ve rotasyon açılarında artış; fleksiyon ve ekstansiyon dönüş sapma ölçümlerinde ise azalma gözlenmiştir (p<0.05). Eklem mobilizasyonu grubunda fleksiyon, ekstansiyon, lateral fleksiyon ve rotasyon açılarında artış; dönüş sapma ölçümlerinde ise azalma tespit edilmiştir (p<0.05). Gruplar arası karşılaştırmalarda, sol lateral fleksiyon ve sol lateral fleksiyon hareket sapma açısı yalnızca eklem mobilizasyon grubunda; sağ rotasyon açısı ise her iki tedavi grubunda farklılık göstermiştir (p<0.05). Yumuşak doku mobilizasyonu, sağ rotasyon açısındaki artışı eklem mobilizasyona göre daha belirgin şekilde artırmıştır. Basınç ağrı eşikleri ölçümünde yumuşak doku mobilizasyon grubunda tüm ölçümlerde tedavi sonrası artış saptandı (p<0.05). Eklem mobilizasyon grubunda da tüm ölçümlerde benzer şekilde artış gözlendi (p<0.05). Kontrol grubunda ise yalnızca sol TME laterali ölçümünde azalma görüldü (p<0.05). Gruplar arası karşılaştırmalarda, yumuşak doku mobilizasyonu ile kontrol grubu arasında sağ masseter, sol anterior temporalis ve sol masseter yumuşak doku mobilizasyonu lehine farklılık bulundu (p<0.05). Eklem mobilizasyonu ile kontrol grubu karşılaştırıldığında ise sağ TME laterali ve sol anterior temporalis değişkenlerinde eklem mobilizasyonu grubunda farklılık tespit edildi (p<0.05). Yumuşak doku ve eklem mobilizasyonu grupları arasında ise fark saptanmadı (p>0.05). Mandibular hareket açıklığı değerlendirmesinde yumuşak doku mobilizasyon grubunda tüm ölçümlerde tedavi sonrası artış saptandı (p<0.05). Eklem mobilizasyon grubunda da tüm ölçümlerde benzer şekilde artış görüldü (p<0.05). Kontrol grubunda ise yalnızca depresyon ve protrüzyon ölçümlerinde azalma tespit edildi (p<0.05). Gruplar arası karşılaştırmalarda, yumuşak doku mobilizasyonu ile kontrol grubu arasında yalnızca retrüzyon ölçümünde fark bulundu (p<0.05), diğer karşılaştırmalarda fark saptanmadı (p>0.05). GAD-7, FONSECA, JFLS-20 Çiğneme, JFLS-20 Mobilite ve JFLS-20 Total ölçümlerinde, yumuşak doku mobilizasyon grubunda tüm ölçümlerde tedavi sonrası azalma saptandı (p<0.05). Eklem mobilizasyon grubunda da tüm ölçümlerde benzer şekilde azalma görüldü (p<0.05). Kontrol grubunda ise GAD-7, Fonseca ve JFLS-20 alt ölçeklerinde artış izlendi (p<0.05). Gruplar arası karşılaştırmalarda, yumuşak doku mobilizasyonu ile kontrol grubu arasında Fonseca ve JFLS-20 çiğneme ile total skorlarında fark bulundu (p<0.05); azalma yalnızca mobilizasyon grubunda gözlenirken, kontrol grubunda artış tespit edildi. Eklem mobilizasyonu ile kontrol grubu karşılaştırıldığında ise HIT-6, Fonseca ve JFLS-20 alt ölçeklerinde fark bulundu (p<0.05); azalma mobilizasyon grubunda, artış kontrol grubunda ortaya çıktı. Romatoid artritli ve temporomandibular eklem disfonksiyonu olan bireylerde uygulanan yumuşak doku ve eklem mobilizasyonları, ağrı, fonksiyonel kısıtlılık,anksiyete ve eklem hareket açıklığı üzerindeki olumsuz etkileri azaltmada etkili sonuçlar vermiştir. Her iki tedavi yaklaşımı da semptomların hafiflemesine katkı sağlarken, kontrol grubunda bazı parametrelerde kötüleşme izlenmiştir. Bu bulgular, manuel terapi yöntemlerinin RA'lı hastalarda TME disfonksiyonuna yönelik etkili bir tedavi seçeneği olabileceğini göstermektedir.