Toplumsal cinsiyet eşitsizliği bağlamında kadınların boşanma sürecinde yaşadığı deneyimler

Boşanma, hukuki, ekonomik, psikolojik ve sosyolojik etki ve sonuçlarıyla birlikte ele alınıp değerlendirilmesi gereken bir olgudur. Mahkeme kararıyla aile birliğinin sonlandırılması bireysel ve toplumsal bazda çeşitli sorunları beraberinde getirebilir. Ailede çocuk/çocuklar varsa klasik bakış açısına göre boşanmanın yaratabileceği etkilerden en olumsuz etkilenenlerin çocuklar olacağı düşünülmektedir. Boşanmanın gerçekleşmesi ve yaratacağı etkiler kadar bizzat boşanma süreci ve bu süreçte tarafların yaşadığı deneyimler, olası çatışmalar ve sürecin nasıl yönetildiği de önem arz etmektedir. Boşanma süreci toplumsal cinsiyet perspektifiyle ele alındığında, bu süreçte erkeklerin deneyimleri ile kadınların deneyimleri farklılaşmaktadır. Türkiye gibi eril nitelikteki toplumsal düzenin ve toplumsal cinsiyete dayalı eşitsizliklerin hâkim olduğu ülkelerde kadınların sosyo-ekonomik, kültürel ve politik kaynaklara erişimi erkekler ile eşit düzeyde değildir. Nasıl ki kadınların mülkiyete, eğitime, mesleklere, gelir getirici istihdama ve finansal kaynaklara erişiminde görünür/görünmez engeller mevcutsa aynıengeller kadınların boşanmaya erişimlerinde de söz konusudur. Bu sebeple kadınlar özelikle de çekişmeli boşanma süreçlerinde mülklerin paylaşımı, çocukların velayeti, tazminat ve/veya nafaka ödemeleri gibi hususlarda eşitsiz konumlarından ötürü hak kaybına uğrayabilmektedir. Feminist perspektif burada hukukun ve yasaların eril niteliğini veya kanun maddelerinin erkek egemen şekilde işletildiğini sorgulamaktadır. Bu çalışmada feminist kuramın temelini teşkil eden toplumsal cinsiyet kavramı ve yaklaşımından hareketle, boşanma sürecindeki kadınların deneyimledikleri ekonomik, sosyal, hukukî ve psikolojik süreçler, Aydın ilini baz alarak seçilen bir örneklem üzerinden ele alınmaya ve analize edilmeye çalışılacaktır.