Tıpta uzmanlık öğrencileri için eleştirel makale okuma konusunda bir akran eğitim modülü oluşturma ve değerlendirme çalışması

Özden ME, Tıpta Uzmanlık Öğrencileri İçin Eleştirel Makale Okuma Konusunda Bir Akran Eğitim Modülü Oluşturma ve Değerlendirme Çalışması. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi, Halk Sağlığı Anabilim Dalı, Halk Sağlığı Uzmanlık Tezi, Ankara, 2024. Sağlık hizmeti sunanların kanıta ulaşabilmesi ve kanıtı doğru kullanabilmesi sunulan sağlık hizmetinin niteliği (daha etkili yöntemlerin tercih edilmesi, hata yapılmaması) için önemlidir. Tıbbi bilginin hızla yenilendiği günümüzde hekimlerin eleştirel okuma (EO) becerilerinin yüksek olması elzemdir. Bu kapsamda tıpta uzmanlık öğrencilerine yönelik EO konusunda standart bir akran öğretim modülü oluşturma ve bir pilot araştırma ile kullanılabilirliği ve bilgiyi arttırma etkisinin ölçülerek geribildirimlerle modüle son halinin verilmesi amaçlanmıştır. Modül kapsamında EO konusunda eğitim materyalleri (konuya yönelik bilgi materyalleri, örnek tartışma makaleleri, soru setleri) hazırlanmıştır. Pilot deneme öncesinde eğitimi vermek üzere halk sağlığı uzmanlık eğitimi alan kişi (tez sahibi) 4 ay süre ile kendisi EO eğitimi almıştır. Pilot çalışma 07 Eylül – 23 Kasım 2023 tarihleri arasında 12 haftalık, çevrimiçi, konuda uzman gözlemcilerin gözetiminde bir akran eğitim programı şeklinde yapılmış, sosyal medya ve çeşitli uzmanlık dernekleri üzerinden programın duyurusu yapılmış ve 19 farklı üniversite ve 9 farklı branştan 48 katılımcı ile tamamlanmıştır. Değerlendirmede bilgi ve öz değerlendirmeye yönelik başlangıç, ara ve son oturum testleriyle gözlemci değerlendirmeleri kullanılmıştır. Toplam 93 kişiyle başlanan pilot araştırmayı tamamlayanlardan (n=48) %83'ü (n=40), son bilgi testinde >%65 puan alarak başarı belgesi almaya hak kazanmıştır. Grubun bilgi testinden aldığı ortanca puan %32; eleştirel okuma konusunda kendini yeterli hissetme ortanca puan %75 artmış, eleştirel okuma konulu ödev ve görevlerde stres yaşama ortanca puanı %50 azalmıştır. Araştırma sonucunda modülü başarıyla tamamlayan katılımcıların %82,5'i (n=33) standart eğitim modülünü kullanarak kendi akranlarına benzer bir eğitimi vermek isteyeceklerini belirtmiştir. Eleştirel okuma için geliştirilen akran öğrenme modülünün çevrimiçi uygulanması ile katılımcıların EO konusunda bilgi ve özgüvenlerini arttırmada başarılı olduğu gösterilmiştir. Anahtar Sözcükler: Akran eğitimi, Eleştirel Okuma, Kanıta Dayalı Tıp