Türk Borçlar Kanunu çerçevesinde yardımcı kişilerin fiillerinden sorumluluğun sınırlandırılması ve kaldırılması

TBK m.116 hükmü gereğince borçlu borç ilişkisinden doğan bir borcun ifasında veya bir hakkın kullanılmasında tabiyet veya sözleşmesel bir ilişki aranmaksızın yardımına başvurduğu kişinin alacaklıya verdiği zarardan dolayı eğer yardımcı kişinin gerçekleştirdiği fiili kendisi gerçekleştirseydi kusurlu olarak kabul edilecek idiyse sorumlu olur. Her ne kadar borçlunun sorumlu olacağı ifade edilmiş olsa da yardımcı kişi kavramının içeriğinin genişliğinin farkında olan kanun koyucu borçluya alacaklı ile zararın meydana gelmesinden önce anlaşmaları şartıyla sorumluluğu sınırlandırma veya kaldırma imkânı da tanımıştır. Bu bağlamda zarar meydana gelmeden önce alacaklı ile borçlunun anlaşması ve bu anlaşmanın hem tüm sözleşmelerin tabi olduğu sınırlara hem sorumsuzluk anlaşmalarının tabi olduğu sınırlara aykırı olmaması şartıyla geçerli olacağı ve borçlunun sorumluluktan kurtulacağı ya da sorumluluğunun sınırlandırılacağı ifade edilmektedir. Borçlu kural olarak maddi-manevi, doğrudan-dolayısıyla-yansıma, olumlu-olumsuz zararların şartları gerçekleşenlerin hepsinden sorumlu olacaktır. Anahtar Kelimeler: Borçlu, Alacaklı, Yardımcı Kişi, Sorumsuzluk Anlaşması, Borca Aykırılık, Haksız Fiil, Zarar, Tazminat