Türk İslam sanatının resimli belgelerinden minyatürlü yazmalar üzerine bir yaklaşım: Dublin Chester Beatty Kütüphanesi'nde bulunan Siyer-i Nebi başlıklı yazma örneği

On altıncı yüzyıl, Osmanlı minyatürü için hem erken örneklerin verildiği hem de klasik Osmanlı minyatür anlayışının oluştuğu zaman dilimidir. Bu dönemde siyasi erk sosyal hayatı da etkilemiş, kitap yazımı altın çağını yaşamıştır. Osmanlı minyatür sanatı içerisinde on altıncı yy. dinî konulu minyatürlü yazmaları arasında peygamberlerin hayatlarını ve mucizelerini anlatan eserler bulunmaktadır. Bu eserlerin en seçkin örneklerinden sayılan 'Siyer-i Nebi' başlıklı yazma, tez çalışmasının konusu olarak belirlenmiştir. Türk İslam Sanatında, Hz. Peygamber ile ilgili minyatürlü yazmalar bulunmakla birlikte 814 illüstrasyon yer aldığı 'Siyer-i Nebi', Hz. Peygamber'in hayatının tamamının tasvirlendiği tek yazma olması bakımından büyük bir önem taşımaktadır. Eser, Hz Muhammed'in hayatının tamamını anlatması ve ilk Türkçe siyer olması bakımından bir başyapıt niteliğindedir. Sahip olduğu bu özellikler ile eser üzerine yapılacak bilimsel bir çalışmanın ne denli önem arz ettiği açıktır. Dublin Chester Beatty Kütüphanesi'nde bulunan T.419 numaralı nüsha; 37x27 cm ebatlarında, 490 yapraklı, 137 minyatürlüdür. Siyah bir ciltle kaplanmıştır. Üst kısımda önemi anlatılan bu eser, İslam âleminin sevgili peygamberinin on dördüncü yy. da nasıl aktarıldığının anlaşılması bakımından oldukça önemlidir. Minyatürlerin eserin yazılışından iki yüz yıl sonra resmedildiği düşünülürse bu minyatürlerin anlatımları ne denli yansıttığı, sanatçılar tarafından nasıl algılandığı çıkış noktası olarak düşünülmektedir. Çalışmada, Dublin Chester Beatty Kütüphanesi'nde T.419 envanter/demirbaş numarası ile kayıtlı olan ve farklı disiplinlerde birçok araştırmacının üzerine çalıştığı bu eserin metin ve minyatür kısımları birlikte ele alınıp üzerinde çalışılmıştır.