Türkçenin ikinci dil olarak öğretiminde konuşma dilinin rolü: Öğrenci görüşleri ve ders kitabı etkinliklerinin analizi

Çalışmada Türkçenin ikinci dil olarak öğretiminde sözlü iletişim becerisinde yer alan konuşma dilinin rolü ve önemi hakkındaki öğrenci görüşleri ile kullanılan ders kitaplarındaki etkinliklerin konuşma dili açısından analizi amaçlanmaktadır. Çalışma nitel araştırma yöntemlerinden biri olan durum çalışması deseni ile gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında görüşme formu ile doküman analizinden faydalanılmıştır. Katılımcılar, Türkiye'nin farklı illerindeki TÖMER'de eğitim gören C1 düzeyi öğrencilerden oluşmaktadır. Veriler yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak toplanmıştır. Doküman olarak ise Yedi İklim Türkçe Öğretim Seti C1- C2 Düzeyi Ders Kitabındaki metin ve etkinlikler incelenmiştir. Verilerin analizi içerik analiziyle gerçekleştirilmiştir. Analiz sonucunda ortaya çıkan kodlar, temalar altında birleştirilmiş ve okuyucuya sunulmuştur. Katılımcıların büyük çoğunluğu hedef dili öğrenen bireylerin günlük hayatta sağlıklı iletişim kurabilmeleri için konuşma diline de hâkim olması gerektiğini ifade ederken kimi katılımcılar ise bu dil öğretimine ihtiyaç duymamıştır. İncelenen ders kitaplarındaki etkinliklerde ise konuşma diline ait unsurlara yeterince yer verilmediği tespit edilmiştir. Bulgulardan hareketle ikinci dil olarak Türkçe öğretiminde ölçünlü dilin yanında konuşma diline de odaklanmanın gerekli olduğu, bunu yaparken öğrenicilere ölçünlü dil ile konuşma dili arasındaki temel farklılıkların üzerinde durulması gerektiği ve ders kitaplarındaki etkinliklerde konuşma dili unsurlarına yer verilmesinin önemli olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.